Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Handeling is er niet veel in, meer ideeënontwikkeling, met name van de idee der militaire dienstweigering.

Ik dacht aan het wonderdoek van onzen Paulus Potter lk was m mijn herinnering weer even verrukt over de kleinste onderdeden als over het geweldige totaal; ik voelde nog aan ieder haartje van elk dier, in dezelfde mate als aan het geheele dier zelf, de onsterfelijke toewijding des schilders, waardoor hetgeen anders een vergeten kleinigheid zou zijn geworden nu een aandachtvragende belangrijkheid blijft — en ik zaé wiens kunstverwant Tolstoy was.

Paulus Potter is fijn, miniatuurachtig-zorgvuldig — zonder te vervallen in het peuterige.

Paulus Potter is breed, grootsch — zonder te vervloeien in het vage.

Leo Tolstoy is fijn, miniatuurachtig-zorgvuldig — zonder te vervallen in het peuterige').

Leo Tolstoy is breed, grootsch — zonder te vervloeien m het vage.

Paulus Potter is realistisch, hij durft (denk aan den man tegen den boom); maar hij blijft natuurlijk, zonder de kieschheid te kwetsen.

Leo Tolstoy is realistisch, hij waagt (denk aan het geneeskundig onderzoek van de jonge Kitty in „Anna Karénina"\\ maar hij bhjft zedelijk en beleedigt nergens de kuischheid.

Ja, realist is Tolstoy zoozeer, dat hij, om die reden voorzeker, een gezworen vijand van verzen en verzenmaken was

Realist is hy zoozeer, dat hij het tegendeel van een fantast mag heeten In fantasie wordt hij door vertellers als Edgar A. Poe, E. Th. W. Hoffmann en Villiers de 1'Isle Adam of in den laatsten tijd door Wells en Ewers ver overtroffen Maar daarvoor zijn aan den anderen kant Tolstoys vertellingen dan ook altijd moreel bruikbaar. Tolstoy is een practicus en hij laat zich door artistieke bezieling nooit zoo ver wegvoeren of de toepassing op het leven is nog mogelijk. En toch is' de nuchtere Tolstoy gepakt geworden door de tooverwereld der legenden m Bijbel en Talmud; maar zelf is hij nooit aan het

J) ln-Ain ^olo^che exegese vind ik Tolstoy niet altijd vrij van splinn & zoToal.^wanneer hij m.i. onnoodig uithaalt over net woordje maar in de bede „Leid ons niet in verzoeking, maar verlos ons van den booze".

Sluiten