Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Wie zal de strekking beseffen van hetgeen de leidende geesten der Fransche Revolutie verkondigden, als hij onbekend is met de wijsgeerige theorieën van Rousseau?

Evenzoo blijft de geschiedenis der paedagogiek een boek vol raadselen voor hem, wien het aan wijsgeerige voorstudie ontbreekt. Immers houdt het stelsel van Comenius verband met de toen ter tijde algemeen verspreide begrippen der Renaissance en dit is eyenzoo het geval met de paedagogische denkbeelden van Montaigne. De laatste, en met hem Locke, Herbart en Spencer zijn wijsgeer en paedagoog tegelijk. Bij Fröbel treft men sommige, zij het dan ook ietwat onbeholpen toepassingen aan van Hegeliaansche begrippen, terwijl wijsgeeren als Lotze, Wundt, Heymans en James, niet zonder invloed gebleven zijn op de paedagogische theorieën en practijken.

Maar vooral wat men geschiedenis der beschaving pleegt te noemen, is in zijn verloop niet behoorlijk na te gaan zonder meer dan oppervlakkige bekendheid met de geschiedenis van het menschelijk denken. Daartoe is namelijk niet toereikend, dat men de namen van een aantal wijsgeeren weet te noemen, doch dient men met de door hen opgebouwde stelsels in hoofdzaak bekend te zijn. Want heel het proces der voortschrijdende beschaving vindt in de wijsgeerige gedachte, die eenig tijdvak beheerscht, zijne bekroning en afsluiting, en die gedachte geeft dan tevens den stoot tot de vorming van eene nieuwe ontwikkelingsph\ase. Zoo was het reeds bij de Griekep en in later eeuwen vertoont zich een dergelijk verloop van zaken.

Inzonderheid is het voor alle beschaafden, — en onder hen niet ^\ het minst voor degenen, die tot de onderwijstaak geroepen zijn, — van het hoogste belang, dat zij hun eigen tijd grondig kennen. En hoe zullen zij aan dien eisch voldoen, zonder inzicht in het ingewikkelde samenstel van de factoren, die de geestelijke elementen uitmaken, waaruit het hedendaagsche cultuurleven is opgebloeid? Die elementen hebben alle hun oorsprong in een meer of minder verwijderd verleden. In den loop der geschiedenis hebben zij alle zonder onderscheid een belangrijk proces van wijziging, vervorming,

Sluiten