Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Rome was, in tegenstelling met Alexandrië, nog altijd het staatkundig middelpunt des rijks. Doch de staatkunde was door diep bederf ondermijnd. De eene soldaten-revolutie volgde op de andere; iedere keizer was gewoonlijk de moordenaar van zijn voorganger. De senaat had geen gezag of beteekenis meer. De grenzen des rijks werden steeds door meer vijanden bedreigd en met Aurelianus (270) kwam het militair absolutisme op den troon. De in alle kringen voortwoekerende zedeloosheid laat zich niet beschrijven. De besten trokken zich terug in de eenzaamheid van hun intiem leven en trachtten aldus hunne behoefte aan rehgieus en wijsgeerig inzicht te bevredigen.

Bij de in Rome heerschende tolerantie, die eiken godsdienst naast dien van den staat vrijheid van beweging liet, wanneer hij maar niet, zooals het Christendom, het staatsgezag in zijn grondvesten aantastte, was het niet te verwonderen, dat het toenmalige Rome een veelsoortigheid van godsdienstige richtingen binnen zijn muren herbergde, even bont geschakeerd als te Alexandrië. En hoe vreemder en geheimzinniger karakter de nieuwe godsdienst bij zijn optreden had, hoe meer aanhang hij vond. Keizers, zooals de romantische Alexander Severus, begunstigden zulk een syncretisme. Ook de wijsbegeerte was in Rome in eere. Reeds met Marcus Aurehus had de Stoa op den keizerstroon gezeten. De rijke families hielden er een huisphilosoof op na, die bij gewichtige aangelegenheden een woordje meesprak, maar in de huizen der toenmalige parvenu's waarschijnlijk het geduldig mikpunt was van ongepaste spotternijen.

Een denker van beteekenis, in zulk een omgeving als die Je* te Rome optredende, had wel kans op succes.

Zoo was dan ook kort vóór de komst van Plotinus de richting der Nieuw-Pythagoreeërs aldaar tot hoog aanzien gestegen en daar Plotinus' denkbeelden met de hunne eenige verwantschap vertoonden, was de weg als het ware voor hem gebaand. Het te Rome sterk voortwoekerende bedrijf van magiërs, astrologen en dergelijke bedrogen bedriegers vormde den donkeren achtergrond, waartegen

Sluiten