Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

IV.

Thans zal worden stilgestaan bij de vraag, welke de vooruitzichten zijn van de financiëele uitkomsten van het bedrijf.1) Het ligt in den aard der zaak, dat deze uitkomsten in de eerste plaats van beteekenis zijn voor de landbouwers, maar indirect toch ook voor de arbeiders en voor het geheele economische leven. Men heeft dit niet zoo op te vatten, dat, ais de boer geld heeft, iedereen het heeft. De tegenwoordige omstandigheden leeren wel, dat zulks niet juist is. Deze omstandigheden zijn trouwens zeer abnormaal. In elk geval is dit echter wel waar, dat, indien in een land als het onze het den landbouwers slecht gaat, dit <een zeer ongunstigen invloed beeft op de algemeene welvaart. De financiëele uitkomsten van het bedrijf toch oefenen grooten invloed uit op de productie zelf, zoowel wat betreft de energie, waarmede wordt geproduceerd als de richting, welke aan de productie wordt gegeven.

De financiëele uitkomsten van het bedrijf nu worden bepaald door de ontvangsten en door de uitgaven. De ontvangsten staan wederom onder den invloed van de opbrengsten, die worden verkregen en van de prijzen, welke daarvoor worden gemaakt.

Onder de uitgaven spelen een voorname rol: landprijzen, grondstoffen, loonen en belastingen.

Van de meeste van die verschillende factoren is met zekerheid weinig te zeggen. Het meest karakteristieke van onzen tijd met betrekking tot het economische leven der toekomst is ongetwijfeld „onzekerheid''.

Die onzekerheid maant tot voorzichtigheid wat betreft het aangaan van verplichtingen voor de toekomst. Het maant ook tot voorzichtigheid hij het doen van voorspellingen. De volgende beschouwingen hebben dan ook minder ten doel bepaalde voorspellingen te doen, dan wel den weg te wijzen om bij de steeds wisselende toestanden het standpunt te bepalen, vanuit hetwelk deze kunnen worden bezien. Oriënteering, zou men kunnen zeggen, 'is haar voornaamste doel. In de eerste plaats zal dan worden stilgestaan bij de prijzen.

Wij leven tegenwoordig in een tijdperk van hooge, buitengewoon hooge prijzen.

De publieke opinie staat steeds, dit leert de ervaring, veel meer onder den invloed van wat op het oogenblik is, dan wat op grond van ernstige studie kan worden verwacht. Dit heeft tengevolge, dat men thans vrijwel als vaststaande aanneemt, dat de prijzen langen tijd hoog zullen blijven. Het is zeer goed mogelijk, dat zij, die dit voorspellen, gelijk hebben. Toch mag de opmerking worden gemaakt, dat er in de prijsvorming nog zeer

*) Volledigheidshalve zij nog opgemerkt, d*t een bespreking van de vraag fver het al of niet wenschelijke van het invoeren van beschermende rechten achterwege is gebleven. Niet alleen omdat een behandeling van dit onderwerp minder in den gedachtengang van het referaat past, doch bovenal omdat het mij wil voorkomen dat beschouwingen hierover, met het oog op de onderhandelingen in Parijs o n t ij d i g zouden zijn.

Sluiten