Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

wijze van productie eene groote verandering, eene zeer merkbare inkrimping ondergaan. De productie, vergemakkelijkt door de technische ontwikkeling van landbouw en nijverheid, van verkeer en handel, ie zelfstandig geworden en vormt thans een eigen), belangrijk proces in de menschelijke samenleving. Terwijl de familie vroeger eene, op eigen erf wonende, corporatie was, die in hoofdzaak alles voortbracht, wat zij tot haar verbruik noodig had, is het huisgezin thans in den regel tot ouders en kinderen beperkt, heeft het de productie verloren en is het alleen nog eene gemeenschap van verbruik. Tal van werkzaamheden, spinnen, weven, naaien, breien, kleermaken, bakken, bierbrouwen, inmaak enz. zijn daarmede geheel of grootensdeels aan het huisgezin ontnomen, of ook door centrale verwarming, verlichting door gas en eleetriciteit, kooktoestellen, naaimachines, stofzuigers, ijskasten, centrale keukens, coöperatieve winkels, gemeentelijke wasscherijen enz. vergemakkelijkt en vereenvoudigd. En zeker zün we met deze hervorming van het gezin nog lang niet aan het einde.

Haar indien men uit al deze veranderingen zou willen besluiten tot de langzame verdwijning van het gezin, dan zou men zich toch aan eene voorbarige en ongegronde conclusie schuldig maken. Er staat nl. tegenover; ten eerste, dat de liefde van man en vrouw, en de liefde van ouders en kinderen hare vastigheid heeft in de menschelijke natuur zelve. Zeker kleven er aan het tegenwoordige huwelijk vele gebreken, maar deze komen niet voort uit de instelling van het huwelijk zelve, maar ten deele uit de bestaande, voor verbetering vatbare, huwelijkswetgeving, en voor hjet grootste gedeelte uit de zondige hartstochten, die menigmaal het huwelijksleven verwoesten en de schuld op het huwelijk zelf werpen. De predikers der vrije liefde moesten daarom bedenken, dat zij, met hunne beschouwingen op deze zondige hartstochten speculeerend, groote zedelijke schade toebrengen aan de menschelijke samenleving, en haar niet vooruitbrengen, doch terugleiden tot dien dierlijken toestand, die volgens hen de oorspronkelijke toestand van het men|schelijk geslacht is geweest. Ten tweede zjjn de werkzaamheden in het huisgezin wei veelszin» verminderd (4 vereenvoudigd, maar men vergete niet, dat zij in anderen zin deels gewijzigd, deels zelfs uitgebreid zbh. Afgezien daarvan, dat in tal van gezinnen nog vele werkzaamheden van vroeger worden voortgezet, naaien, wasschen, strijken, inmaak enz.; het moderne leven stelt aan woning, huisraad1, voedsel, kleeding, reiniging, verwarming, gezondheid enz. veel hoogere eischen, dan de tijden, die aan den onzen zijn voorafgegaan. De woning, ook van den werkman is veel gezelliger ingericht en van veel meer gemakken voorzien; huiskamer, keuken en slaapkamer zijn afzonderlijke vertrekken geworden; de Weeding wisselt met het seizoen en met het jaar, omdat ZÜ onsolider geworden en aan de mode onderworpen is, enz. Ook in de moderne huishouding is er daarom nog veel voor de vrouw te doen. Als de dochters uit den arbeidenden stand buitenehuis werk gaan zoeken, dan ie dit wel voor een deel uit ledigheid en verveling, maar voor een grooter deel uit behoefte aan bijverdienste voor het gezin te verklaren.

Sluiten