Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

—vci^umcnu vanaara. z.00 ttad ^rancesco Fibbio, vorst van Pisa, een spel uitgevonden, dat bestond uit 62 kaarten; de Minchiate van Florence bestond uit 97 kaarten. Men kent in de oude kaartspelen bekers (geestelijkheid), degens (adel), goudstukken (burgerij), stokken (volk), daaruit ontstonden harten, ruiten, klaveren. De Duitsche kaarten hadeten weer andere èinblentsn: harten, belletjes, wingerd- of klimopbladeren, en eikels, of wel konijntjes en akoleien. De vroegste kaarten waren uit de hand geschilderd, de oudste die bewaard bleven zijn door Jacquemin Gringonneur geschilderd voor.Karel VII. Spoedig, toen het spel meer algemeen werd, zocht men natuurlijk naar een snellere en goedkoopere voortbrenging. De houtsnee, zoo dikwijls voor populaire doeleinden het heste reproductiemiddel gebleken, bleek beter dan de kopergravure geschikt. In Duitschland werd het speelkaarten maken het eerst een industrie, hoewel nog altijd kunstenaars het ontwerp maakten Een spel naar een onbekende, „der Meister von 1466", werd zeer bekend. Het bestond uit vier series van dertien kaarten: de koning, de koningin de oppervalet (knecht), de ondervalet, en negen kaarten met punten van één tot negen. In Frankrijk kregen de kaarten speciale namenKoningen: David, Alexander, Caesar, Charlemagne; Koninginnen- Pallas Juno, Rachel en Judith; Hector, Lanceloet, Hogier, Lahire: de knechts.'

De politiek maakte zich in de revolutie meester van het kaartspel, als van zooveel. De koningen werden republikeinsche grootheden de koninginnen deugden, de boeren sansculotten. Napoleon liet kaarten ontwerpen door den schilder David.

Deze gegevens zijn ten deele ontleend aan een ar/ikel van Van Herwaardt in de Amsterdammer van 1908; de toenmalige redactie teekende daarbij aan: „Is er geen uitgever, die bij den huidigen opbloei der sierkunst, een modern kaartspel bij een decoratief kunstenaar bestelt en er door goedkoope en groote oplage verbreiding aan geeft?" Of een uitgever dit alsnog deed, weet ik niet, wel exposeerde de schilder G. Westermann voor eenigen tijd op een tentoonstelling van St. Lucas een reeks ontwerpen voor speelkaarten, die zeer interessant zijn. De teekenaar heeft zijn groote kennis van type en costuum uit ouden tijd hier doen spreken, iets bepaald decoratiefs heeft hij niet gemaakt, en hij wijkt volkomen af van het eenigszins heraldieke karakter der tegenwoordige kaarten. Een drietal van zijn ontwerpen is hier afgebeeld.

Ik geloof, dat het aan de spelers op de andere illustraties bij dit hoofdstuk, zelfs voor den besten kenner der verschillende kaartspelen

Sluiten