Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

doch uitsluitend de onmaatschappelijke held, de Prometheusverheerlijker, onder alle vormen, in alle gestalten. Patriottisme en kerkelijke godsdienst, eens de bloeiende realiteit in een krachtige en waarachtige menschelijke. voorhoede, zijn, naar de» achterhoede afgezakt, phrasen, leugens, leuzen geworden.

Niet de gehoorzaamheid, maar het onbaatzuchtig verzet is de deugd van den uitnemenden negentiende-eeuwer, niet het bouwen, maar het breken, niet het beamen, maar het weerstreven is voor hem in de collectiviteit zijn ware bestemming.

Doch lang zal bet duren, voor zelfs enkelen hun primitieve Natuur zoo ver in de Rede te boven komen, dat ze dit realiseeren en dit erkennen kunnen. Altijd zal in verreweg de meesten de illusie eener „toekomst-maatschappij" als een verblinding van Godswege den slooper zijn taak verzoeten, waarvan hij het goddelijke en goede niet begrijpt.

Is bij geen dupe meer van „het Vaderland" dan zal zijn verlangen uitgaan naar een „Internationale," die als machthebbende collectiviteit zal blijken even stupide en even slecht te zijn als de „nationale," door het daarin samenvallen van „belang" en „ideaal," dat noch redelijk, noch zedelijk is.

Die de kerk hebben verlaten, bitter ontgoocheld, daar „organisatie" weer tegendeel van „broederschap" bleek, keeren zich naar het nieuwe en altijd oude, communistische Evangelie van Saint-Simon en Enfantin. Wat Shelley en Byron zijn begonnen, wordt door Victor Hugo, door Heine en George Sand voortgezet — totdat ten slotte in de groote negentiende-eeuwsche pioniers, Ibsen, Wagner, Shaw gener romantieke verontwaardiging zich zal verdichten tot een diepen, grirnmigen haat — hun vage en vluchtige voorgevoelens tot een onwrikbaar, meedoogenloos inzicht t dat niet deze of gene, maar elke collectiviteit, die macht

Sluiten