Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

lisme in de gangbare opvatting is juist van dat andere realisme wel zoo ver mogelijk verwijderd en het zou moeilijk vallen iemand op te sporen met minder zin voor die werkelijkheid dan bijvoorbeeld Zola.

Zooals de wetenschappelijke de natuur onderzoekt en aanvaardt zonder baar te beoordeelen, zoo wil de moderne realist het leven bekijken en aanvaarden zonder het te beoordeelen of te verwerpen, gelijk de oude moraliseerende litteratuur dat deed Evenmin wil hij, zooals de filosofeerende Romantiek het poogde, het gansche leven uit één Idee zich doen ontplooien — van dien eenheidsdrang is hij juist, zagen we, geheel en allervreemd. Dit zonder voorbehoud aanvaarden van het gansche leven is de groote eisch en dé trots van Flaubert.

De natuurvorscher minacht geen dieren, omdat ze „vies**, „giftig" en „verscheurend" zijn — allen tezamen vormen ze de voorwerpen van zijn onpartijdig onderzoek en onbewogen belangstelling, zoo is voor den realist de menschenwereld een schouwtooneel, waar hij „helden" en „verraders" met dezelfde belangstelling hun rollen ziet spelen en met hetzelfde applaus beloont.

In een effen gemoedsrust ziet bij onder tientallen gedaanten, in tallooze vormen zich de strijd tusschen Jupiter en Prometheus afspelen en hij glimlacht, want hij meent het ijdele en nuttelooze van dien strijd te hebben doorzien „Jupiter" en „Prometheus" zijn voor hem twee verschijningsvormen — wier contrast de belangwekkendheid van het schouwspel, dat Leven heet, voor hem verhoogt, zij zijn de acteurs en spelen zich in 't zweet, hij is de toeschouwer, en kijkt toe.

In zijn Prometheus-figuur, zijn Lorenzaccio heeft De Musset de eeuwige zedelijke tekorten van de allerbesten, de lauwe onverschilligheid van de middelmaat met name-

Sluiten