Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

In 1911 verscheen een brochure, getiteld: Situation de la Belgique en prévision d'un Conflit franco-germain, waarin dit standpunt tot zijn recht kwam. De schrijver, die zich verschool achter het pseudoniem O. Dax, was een Belgisch generaal van aanzien1. Hij wees op de slechts schijnbare veiligheid, die België door zijn neutralisatie genoot, en sprak den wensch uit, dat men zich dus niet willoos door het oorlogstoeval zou laten leiden. In 1798, zoo vertelt hij, werd de Fransche vlag door de bevolking van Weenen smadelijk bejegend; het Directoire wilde liefst terstond die beleediging wreken door een oorlogsverklaring aan Oostenrijk; maar Bonaparte, die wist, dat het leger niet gereed was, ried zulks af met de woorden: „Ce serait se laisser guider par les événements; un gouvernement digne de ce nom se doit de les diriger toujours a son gré." En Dax houdt zijnen landgenooten de moraal der geschiedenis voor oogen: „Sachons, le moment venu, faire notre profit de cette anecdote, et n'hésitons pas, le cas échéant, a „diriger les événements", dans le sens qui nous semblera le plus favorable, et de telle sorte notamment, que notre alliance avec le plus fort des deux belligérants se puisse justifier par les faits."

Dergelijke uitlatingen waren wel geschikt, om in Frankrijk 2 en Engeland onzekerheid te wekken over België's houding in een West-Europeeschen oorlog. Zij versterkten in ieder geval ook in beide landen het inzicht, dat niets mocht ondernomen worden, waardoor België zich van hunne zijde bedreigd kon voelen. Vooral de Engelschen, die, zooals Wilson, overtuigd waren, dat Engelands belang in een t ranschDuitschen oorlog onvoorwaardelijk samengaan met Frankrijk

1 Blijkens een herdruk der brochure (Bruxelles 1927) was de schr. generaal Baron de Witte. In zijn „avant-propos de circonstance" verklaart hij, dat hij, hoewel „francophile et germanophobe par tempérament et traditions de familie", zich in zijne brochure slechts had laten leiden door het classieke adagium: Salus patriae suprema lex.

2 Welsprekend is in dit verband Lanrezac p. 33: „La conviction générale, avouons-le, était que le gouvernement beige serait obligé d'accepter un compromis", d.w.z.: den Duitschers doortocht verleenen ten O. van Maas en Sambre en het Belgische leger terugtrekken ten W. der rivieren.

Sluiten