Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

voortgezet 1. Maar de Engelschen, die in Zuidelijke richting waren teruggegaan, ondervonden hiervan op 27 Augustus betrekkelijk weinig last. Des avonds bereikte het 1ste L.C., na een bloedig achterhoedegevecht bij Étreux 2, de hoogten bezuiden Guise tusschen Longchamps en Mont-d'Origny; een Brig. Cav. en een Brig. Inf. kwamen ten W. van de Oise bij Hauteville en Bernot. Het 2de L.C. komt lang na middernacht in Ham en omgeving, bezuiden de Somme. Achtenveertig uur nadat Joffre zijn instructie had gegeven bevond het Engelsche Expeditieleger zich dus reeds ter hoogte vanwaar het op 2 September aan het nieuwe offensief moest deelnemen, maar waar Joffre zich de plaats van den rechter vleugel had gedacht bevond zich de linker en i.p.v. naar het NO. lag het Engelsche front gewend naar het NW. Dit alles was natuurlijk het gevolg van de omvattende actie des vijands, die, omgekeerd, door het Zuidelijk uitwijken der Engelschen zijn uitbreiding naar het W. had ingekort, tot op 27 Augustus Kluck, het strategische doel indachtig, zijn rechter vleugel op Péronne dirigeerde 3.

Die rechter vleugel stiet op Fransche troepen. Het C.C. Sordet werd vastgesteld benevens verschillende divisies Territorialen. Over de bedoeling en de totale sterkte van dezen vijand bleef A.O.K. I nog in het onzekere. Voor 28 Augustus gelast Kluck, terwijl hij zijn leger nog meer naar het W. schuift, „den Somme-Bogen von Norden und Osten zu um-

1 Kuhl, Marnefeldzug p. 84-85.

2 Uitvoerig hierover Brigadier-Genera] J. E. Edmonds, History of the Great War based on official Documents. Military Operations: France and Belgium 1914 August-October (London 1925) p. 208 e.v.; dit werk is de officiëele Britsche krijgsgeschiedenis.

3 Major-General Sir F. Maurice maakt in zijn Forty Days in 191'f (London 1919) p. 130-131 en 139 Kluck hiervan een verwijt; de Duitsche generaal, meent hij, joeg daarmede een hersenschim na in stede van het directe voordeel de Engelschen definitief uit het veld te slaan. Dit is niet het eenige voorbeeld ervan, hoe Maurice zich de critiek a posteriori wel wat al te gemakkelijk maakt. Klucks frontverbreeding naar het W. impliceerde immers de meest afdoende flankbeveiliging voor den zwenkenden Duitschen vleugel. Dat deze niet overbodig was blijkt uit het optreden van Maunoury, wiens 6de L. juist door Klucks besluit in zijn concentratie verrast zal worden.

Sluiten