Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

zelf een erkend meester in de theorie der krijgskunst, de Engelsche troepen en hun leider maar zeer matig waardeerde. Hij was te expansief en te weinig diplomatiek om die ongunstige opinie niet bij iedere gelegenheid onder woorden te brengen 1.

Maar wat French bijzonder pijnlijk moest treffen, dat was de wijze waarop Lanrezac, toen de vijandelijkheden eenmaal begonnen waren, de moeilijkheden van het Engelsche Expeditieleger negeerde. French had in Rethel verklaard niet voor 24 Augustus de bewegingen voorwaarts te kunnen beginnen. In werkelijkheid waren de Engelschen al op 21 Augustus daartoe gereed, maar Lanrezac opereert alsof zij nauwelijks bestonden. Na de mislukking van zijn offensief bij Charleroi—Namen gelast hij op eigen initiatief den terugtocht zonder eerst overleg te plegen met French, wiens leger nog iets meer naar het N. staat dan het 5de L. Dank zij een alarmeerend bericht van Joffre over den nu als sterk erkenden vijandelijken rechter vleugel, die het Engelsche leger bedreigt, kan ook French zijn troepen nog tijdig doen retireeren; maar zijn vertrouwen in Lanrezac is dan onherstelbaar verdwenen. Voor hem beteekent Lanrezac niet meer dan een praatgraag pedant van de krijgsschool, die in de harde werkelijkheid te velde aan niets anders dacht dan aan den terugtocht, zonder zich te bekommeren om de gevaren en moeilijkheden van zijn huurleger. Bovendien waren alle Fransche voorspellingen omtrent hun eigen operaties en de sterkte des vijands volkomen onjuist gebleken. French meende redenen te over te hebben om nu zijn instructies naar de letter te gaan uitvoeren.

Van die wrijving tusschen de beide legercommandanten, die het meest op onderlinge samenwerking waren aangewezen, kreeg Joffre kennis bij zijn bezoek in Frenchs hoofdkwartier. Daags na de uitvaardiging zijner lnstruction Générale No 2, op 26 Augustus, begaf de Fransche opperbevelhebber zich

1 Cf. General E. L. Spears, En Liaison 1914 (traduct. fran?., Paris 1932) p. 97, 263, 282. Schr. was in 1914 luitenant der huzaren en verbindingsofficier tusschen Frenchs en Lanrezacs hoofdkwartier; zijn boek bevat een schat van gegevens over de eerste maand van den oorlog en onderscheidt zich evenzeer door intelligentie als objectiviteit.

Sluiten