Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

naar St-Quentin ten einde zich de medewerking van Sir John bij zijn nieuwe plan te verzekeren. Ook Lanrezac, die het nog niet noodig had gevonden het bezoek van den Engelschen maarschalk met een tegenbezoek te beantwoorden, was derwaarts door Joffre ontboden. Bij de besprekingen, die nu plaats hadden, kon Joffre den omvang meten der Engelsche grieven en tevens waarnemen welk een belangrijk gevaar de persoonlijke wanverhouding van French en Lanrezac voor zijn plannen beteekende. „Deux tempéraments, deux mentalités si essentiellement différents qui, au rude contact des difficultés de la bataille, paraissaient ne pas pouvoir s'accorder": zoo omschreef Joffre later zijn indruk l.

Veel verder met zijn plannen was Joffre door zijn onderhoud niet gekomen 2. French had nog geen kennis genomen van Joffre's instructie van 25 Augustus, maar het was wel duidelijk geworden, dat hij zijn onafhankelijkheid tegenover ieder risico ten volle wenschte te handhaven. De chef van zijn staf, generaal Murray, was er bovendien niet de man naar om hem tot het geringste waagstuk te animeeren. Van zichzelf schrijft French: „I have always been possessed of a sanguine temperament" en iemand, die hem langen tijd van nabij heeft kunnen observeeren, noemt hem impulsief en impressionabel 3. Gegeven deze eigenaardigheden moest Joffre's verzuim om in zijn onderhoud met French uiting te geven aan eenige waardeering voor de door het Engelsche leger reeds bewezen diensten, Sir Johns ontstemming nog accentueeren.

Op nog een punt moet de aandacht gevestigd worden, namelijk Frenchs verhouding tot Kitchener. Deze had zich met allen nadruk verzet tegen een concentratie van de Engelsche strijdmacht ter hoogte van Maubeuge in plaats van bij Amiens. Niets, meende hij, zou voor het moreel van den troep nood-

1 Mémoires I p. 319.

- De ontmoeting in St-Quentin is door beide hoofdpersonen en door twee ooggetuigen beschreven: Joffre, Mémoires I p. 316 e.v.; French, 1914 p. 83; Lanrezac p. 194 e.v.; Général Huguet, L'Intervention militaire britannique en 1914 (Paris 1928) p. 82 e.v.; cf. ook Spears p. 265 e.v. en Append. XXI.

3 Huguet p. 61; schr. was leider der Fransche militaire missie in het Engelsche hoofdkwartier.

Sluiten