Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

lijke bedoeling was veeleer, den Engelschen opperbevelhebber met allen nadruk te wijzen op de geweldige beteekenis van den slag, die nu zou losbreken, en waarin niet alleen de Fransche, maar ook de Engelsche troepen het uiterste moesten geven waartoe zij in staat waren *.

In den voormiddag ontving French het bezoek van Maunoury, die zekerheid wenschte omtrent den Engelschen steun op zijn rechter flank. Aan het feit, dat de Engelschen ten gevolge der 's nachts uitgevoerde bewegingen op ongeveer 15 km ten W. der lijn Changis—Coulommiers stonden, was niets te doen. Overigens kwam men tot volledige overeenstemming 2. French zou in richting van Rebais aanvallen, wanneer eenmaal bekend was geworden, dat het 6de L. bezig was den Ourcq over te trekken, „le maréchal tenant a se maintenir un peu en arrière de la 6e armée', zooals Huguet aan Gallieni liet weten 3. French bleef voorzichtig. Dat hij door een samenloop van misverstanden ten slotte verder terug stond dan de Ordre Général No 6 aannam moet hem niet

onwelkom zijn geweest.

In den namiddag arriveerde Joffre in het kasteel van V auxle-Pénil, waar de Engelsche maarschalk hem ontving. Beide opperbevelhebbers waren vergezeld van een indrukwekkend aantal officieren, als om de historische beteekenis dezer ontmoeting te onderstrepen. French wordt geflankeerd door Murray en Wilson, in wie de tegenstrijdige tendenties van het Engelsche hoofdkwartier zijn vertegenwoordigd. Niettegenstaande zijn grijze haren maakt de steeds welverzorgde maarschalk, nog slank in zijn aangegoten khaki-uniform, een opvallend jeugdigen indruk. Al spreekt hij zelf geen Fransch, hij verstaat die taal juist voldoende om zonder tolk Joffre m hoofdzaak te kunnen volgen. De Fransche opperbevelhebber heeft onmiddellijk het woord genomen. Aanvankelijk langzaam en nadrukkelijk, met de zwaarte die zijn geheele persoon kenmerkt, met de klem die de omstandigheden eischen; 111

1 Joffre, Mémoires I p. 392.

2 Bij French, 191'f p. 109 vinden wij opnieuw de misvatting: „ït ap peared that the 6th army had already crossed the Marne."

3 Arm. franf. I, 2 Ann. 2481, cf. 2483.

Sluiten