Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Haar gevoel evenwel kan haar ook wel hebben misleid. Want ik mag u niet in den waan laten, als zou de stelling, waaruit ik hier een consequentie trok, de stelling dat de economie zich uit haar statische windselen nog bijna niet heeft losgewikkeld, communis opinio onder de economisten zijn. Zij is dit niet en voorzoover onze tegenwoordige stand van kennis en van zelfkennis reikt — tot rekenen met méér zijn wij in gemoede niet gehouden — lijkt ook mij die uitspraak te lijden aan overmaat van bescheidenheid. Onder de slotsommen, waartoe men in onze wetenschap is gekomen, zijn er ook wel, die dynamisch mogen heeten of waarvan men met misschien nog meer recht kan zeggen, dat zij boven de onderscheiding statisch-dynamisch uitgaan. Dat de binnenkomst van deze onderscheiding in onze wetenschap om deze reden een geval van schadelijken invoer uit den vreemde mag worden genoemd, zou evenwel ook weer te veel gezegd zijn.

De negentiende- en twintigste-eeuwsche economie heeft in het marxisme, van Marx—Engels tot en met Hilferding, een machtige dynamische poging gekend tot maatschappelijk kennen en profeteeren beide; een, naar ik meen, voorbarige poging ; wat insluit: verwerpelijkheid. Van alle kanten is dit stelsel, dat het socialisme voorzegde nog meer dan bepleitte, het latend groeien in het lichaam van onze nog niet socialistische maatschappij, die eens het zou moeten baren en zelve hierbij het leven laten, aangevochten. Op de ontwikkeling der economische wetenschap heeft deze grootsche conceptie inmiddels uitermate bevruchtend gewerkt.

In dubbelen zin : Juist de beste critici riep zij in het geweer — anderen waren haar portuur niet — en dwong zij tot verdieping ; ik noem slechts twee namen: Masaryk en Von Böhm Bawerk. Daarenboven leverde zij nieuwe bouwstof; het zal vaker zijn vertoond, dat bruikbaars wordt gevonden temidden van puin. Het schiftingswerk schijnt mij nog niet afgeloopen j dit op zich zelf kan nog stof te over bieden voor wetenschappelijk dispuut. Maar laat ik ook hier één vondst noemen : het begrip „Finanzkapital , het best te omschrijven als het tot eenheid geworden bank- en industrie-kapitaal. Dit begrip, typisch product van maatschappelijke dynamica zoowel als van dynamisch denken, leeft lustig voort tot in de begrippenwereld — waar het zelfs een eerste plaats beslaat! — dierzelfde politieke

Sluiten