Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

met een nie: j Dat jy dit ooit geweet het, glo ek nie //. (Nexale Ontkenning).

3. Dit kan nog voorkom dat 'n paar gevalle op die grens lê: 1

(a) By reëls 1 en 2 kan dit gebeur dat die enkelvoudige ww. deur 'n directe voorwerp, anders as 'n pers. voornw., gevolg, of by omsetting. voorafgegaan word, sonder dat *n nie2 nodig word, as niex maar na die slot geskuif word: / Hy glo (nie) jou uiteensetting van die saak nie. Hy glo (nie) (aan) j. u. v. d. s. nie // Verreweg die gewoonste gebruik is die met dubbel-nïe. (Nexale Ontkenning).

(b) Wanneer, in hierdie gevalle, die pers. voornaamwoord deur 'n voorsetsel voorafgegaan word, geld die opmerking by (a) weer, bv. / Ek sien (nie) vir jou nie. //.

C. Nie vecskyn tweevoudig, die tweede Ontkenningslid is ter afsluiting nodig:

1. In verreweg die meerderheid van gevalle onder A. 3 (b).

2. Byna sonder uitsondering in B. 3. Die gevalle van uitsondering bepaal hulle volgens die aksent, die besondere gemoedsaard.

3. Behoudens wat in B. gesê is, altyd wanneer die enkelvoudige werkwoord van die ontkende sin deur 'n nie-modale Bywoord (benewens die negasie-partikel) of deur 'n direkte voorwerp wat nie 'n pers. voornw. is nie, gevolg word. Dit is ook by omsetting waar. / Die wind waai nie altyd nie / Speel hy nie met giftige slange nie ? //

4. Altoos, wanneer die werkwoord saamgestel is. „So gou as die werkwoordvorm vergesel word van 'n hulpww. (tyd, wyse), of uitgebrei word met ander as modale bepalinge, dan is dubbele ontkenning wet" (Malherbe, bis. 104). / Dit sal jou nie help nie / Die kinders het nie hard geleer nie //.

D. Me verskyn meervoudig: Opeenhoping van Nie's:

1. Dit gebeur wanneer 'n samegestelde sin uit 'n reeks ontkennende (by)sinne bestaan, bv. / Dit is nog lank nie 'n regvêrdiging om jou nie verder te bemoei en te kyk of jy nie die oplossing van die vraagstuk kan kry as ander nie meer glo dat dit te doen is nie // Die nie2 word orals onderdruk behalwe aan die einde

Sluiten