Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

dag of nag gerus ni om fer Jakhals op te soek ... p. 46 / 39. Di twé stap an en o. was hulle ni teleurgestel ni toen hulle di fatji botter leeg kry! p. 50 / 40. Hy kry Wolf ni fer darfandaan ni en ... p. 53/41. Wolf was ook ni links ni, p. 53 //

Aan al die stukke kan nie eweveel waarde geheg word nie. In die tydperk wat 1875 voorafgaan, is dit byna sonder uitsondering nie-Afrikaners wat hulle van Afrikaans bedien het terwille van die grappige effek wat hulle daardeur wou behaal, behalwe by Meurant en Hoogenhout. Daar was ook geen vaste skryfnorm nie. Die gebruik gly uit die spoor van Nederlands in een van platheid, — is al te dikwels maar geen beskaafde Afrikaans nie. By von Wielligh is dit al anders; hy is 'n gebore Afrikaner en sluit hom by die skryfprinsipes van die Patriotbeweging aan. Tog is daar, met die oog op al hierdie moontlikhede, 'n verrassende ooreenkoms in die algemene neiging wat die nie-sinne vertoon. Die grootste skeptikus kan dit in hierdie geval nooit meer daarmee diskrediteer dat die skryftaal van die persone slegs as 'n kompromis moet beoordeel word nie. Daarenbowe kry 'n mens hier dikwels 'n juister beeld van die lewende volkstaal van die tyd dan in die letterkundige werke van die bewuste mooiskrywers uit 'n periode van genormaliseerde skryfmode.

Vereers is opvallend hoe dikwels die ompad van negasie gekies word waar eintlik van 'n bewering met positiewe strekking sprake is. Die waarde van retoriese vrae in hierdie verband laat ek deurgaans buite beskouing. Vergelyk maar by (von) W(ielhgh) sinne: 10, 11, 13, 14, 18, 21, 22, 25, 27, 29, 33, 34, 35, 37, 39, 41. / Wat sal jy tog ni wil gee ni as jy so kan loop, / beteken presies: / Jy sal miskien wie-weet-hoeveel wil gee — 'n direkte voorwerp / Dit was ni om fan te praat ni hoe kwaad Tiir op Jakhals was — Tiir was onnoemlik, vreeslik, kwaad op (vir) Jakhals — adv. van graad // ens. Net so gewoon is natuurlik die positiewe vir die negatiewe, bv. / Wie kan kom dan nog glo ? //

Afgesien van no's 2, 7, 10, 18, 40 en 41, en van die sinne met niks, en miskien van die met gen, is daar by W. nie meer sinne waaruit 'n mens duidelik die spesiale-negasie-tipe kan afsonder nie.

Sluiten