Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Men mag Jan Slauerhoff niet als een kenmerkend voorbeeld van Nederlanderschap aanvaarden. Want zelfs zijn ontembare zwerflust en zijn liefde voor de zee waren niet Hollandsch. De Hollanders zijn van oudsher den aardbol rondgevaren op zoek naar gewin. Alle veroveringen op ieder gebied, door Nederland gedaan, komen voort uit den gepaarden drang naar god en naar geld. Nederland werd groot en sterk, over de geheele wereld gevreesd en gehaat, omdat de Nederlanders overal hun keiharde zekerheden voor zich uitschoven. Het Calvinisme en een openlijk beleden, openlijk vereerde rijkdom zijn een wal en een gracht, welke de vesting vrijwel onneembaar maken. Het is alleen de vraag of de vesting de moeite van het nemen ooit zou loonen!

Jan Slauerhoff daarentegen had geen enkele zekerheid en geen enkel machtsmiddel tot zijn beschikking. Hij zwierf uit angst voor zich zelf en hij gaf zich het uitzien van een zeeroover, omdat het inderdaad de burgerij niet aangaat, dat hij een vluchteling was. Van de moraal en het spaarbankboekje, die samen de hechte grondslagen der Nederlandsche samenleving vormden, had hij niets meer overgehouden, dan enkele vooroordeelen, welke hij in zichzelf verachtte, en waar hij zich niettemin niet van ontdoen kon.

Hij paste niet in zijn land omdat hij, door zijn eenvoudige aanwezigheid, iedere orde verstoorde en de orde is in Nederland heiliger dan elders. Hij paste niet in zijn vak. Slauerhoff was medicus en naar men mij herhaaldelijk verzekerde een man met een gron-

Sluiten