Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Hare werking „gaat niet in de breedte, maar in de diepte". Haar ontwikkeling is geen ontvouwing, maar verzinking, concentratie. „Voltóoien" werd in dezen zin ,,terugvoeren", op het alleressentieelste, beperken tot het allerinnigste en wezenlijkste. Precies zooals het met den stijl ging van groote filosofen als Lao Tsz', die niet hun breed-logisch uit-ontwikkelde filosofie gaven, maar de essentie, het in de diepste diepten bezonkene.

Ik heb zooeven het mystieke woord „Ch'i" genoemd, dat ik in mijn hoofdstuk over de ,,Yih King" heb trachten te omschrijven, en thans gebruik ik dit kosmische begrip met betrekking op de kunst.

In dat Hoofdstuk over de filosofie der „Yih King" heb ik op het mysterieuze kosmische fluïde, de „Ch'i" gewezen, die als 't ware de vitale adem is van al het levende, en die, door zijn kracht de beide kosmische principes Yang en Yin doet vloeien en bewegen.

Het verheven karakter der Chineesche kunst, en daardoor ook alweer van den Geest van China kan niet beter aangetoond worden dan door die alleréérste vereischte voor een Chineesch kunstwerk die „Ch'i Yün" heet, d.i. „het Rondgaan (er in) van de „Ch'i".

Ik heb reeds doen uitkomen, dat dit kosmische begrip „Ch'i" eigenlijk onvertaalbaar is, al kunnen wij het met „Vitale Adem" of „Vitaal Fluïde" eenigszins benaderen. Raphaël Petrucci in zijn juweel van een werkje over Chineesche schilderkunst: „Kie Tseu Yuan Houa Tchouan" 1) vertaalt het met „Esprit" en „Ch'i Yün" met „La Révolution de 1'Esprit", maar dit vind ik niet geheel correct, omdat men immers Tao zoowel als T'ai Ki ook „Esprit" zou kunnen noemen. Het is daarom voorzichtiger, het onvertaald te laten.

Evenals geen enkel schepsel of ding in het Heelal kan leven zonder die mystieke adem-fluïde „ch'i", die de beide kosmische principes er in doet vloeien en bewegen,

1) Leiden. E. J. Brill.

Sluiten