Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

beginnen zou, als niet alle gewesten het daarmede eens waren. Een ander artikel luidde, dat tot bestrijding der kosten van verdediging op eenparigen voet belastingen zouden worden geheven. Aan dit artikel is niet de hand gehouden. Vastgesteld werd, wat elk gewest moest opbrengen, het mocht dan zelf weten, hoe het geld binnen te krijgen. Evenmin is het artikel, hetwelk inhield, dat ter verdediging alle mannelijke ingezetenen van 18—60 jaar zouden worden opgeteekend, ten uitvoer gelegd: men voerde den krijg met huurlingen. Niet alle artikelen waren duidelijk, zoodat vaak verschil ovei hunne beteekenis ontstond. Zoolang evenwel gevaar van buiten dreigde, gaf men wederzijds toe; later ontstonden er botsingen tusschen de gewesten.

Al dadelijk viel een der onderteekenaren van de Unie af. Het was Rennenberg, stadhouder der 4 noordelijke provinciën. Voor geld bracht hij Groningen, Drente en een deel van Overijsel onder 's konings heerschappij terug (1580). Philips geloofde, dat het geheele Noorden spoedig onderworpen zou zijn, als het niet meer door Willem gesteund werd. Daarom werd de ban over den prins uitgesproken (1580). f Nadat de pogingen tot omkooping van Willem (zijne bezittingen zouden hem teruggegeven en een deel zijner schulden betaald worden, hij zou stadhouder blijven en bovendien een geschenk van 100.000 ducaten ontvangen) mislukt waren, werd hij vogelvrij verklaard. Wie, zoo zeide Philips, vroom en edel genoeg was, om het land van die pest te verlossen , zou na volvoering der daad 25000 kronen krijgen; elke misdaad, hoe groot ook, zou hem vergeven worden, en, zoo hij nog niet van adel was, zou, wegens zijne vroomheid, verheffing tot den adelstand hem ten deel vallen.

Eene maand na de bekendmaking dezer schandelijke be-

Sluiten