Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Door bemiddeling van dezen beschermer openden de tijdschriften van Petersburg hun kolommen voor den jeugdigen onbekende. Terwijl hij, zes jaren geleden nog onbekend was, werd er in de geheele wereld der Kritiek over hem geredetwist, toen in 1898 zijn eerste bundel Récits verscheen. De kritiek aarzelde, gaf haar meeningen slechts onder voorbehoud, en vroeg zich af, of deze nieuweling niet een dier bedriegelijke meteoren zou zijn, die een enkelen nacht den Russischen hemel doorkruisen, en aanstonds uitdooven, tot groote teleurstelling der sterrenkundigen die reeds al te gehaast waren, om een nieuwe ster te signaleeren.

Het publiek toonde zich stoutmoediger; als naar gewoonte sleepte zijn geestdriftig oordeel de kritiek mede, en weldra weerklonk een algemeen koor van lofprijzingen, waarin natuurlijk diegenen het hardst meezongen, die hem te voren het minst genegen waren geweest.

In den winter van 1899 begaf Gorky zich naar Petersburg ; te zijner eer besloot men tot een leesavond; de jongeren bestormden de uitgestrekte zaal, en toen Gorky op de estrade verscheen, kwam er aan het geestdriftig gejubel geen einde.

Een der hoedanigheden, waardoor Gorky een zoo machtigen invloed uitoefent op de menigte, is hierin gelegen, dat hij in zijn persoon een tastbaar beeld uitdrukt van zijn werken, — een wilskrachtig, energiek gelaat, de haren zonder eenige zorg naar achter geworpen, — de boerenkiel om zijn gespierde gestalte — Gorky draagt nooit een andere kleeding — alles in hem verpersoonlijkt den jeugdigen, verstandigen en stoutmoedigen moujik, zooals men hem honderd malen ontmoet op het pad, waar hij zijn fortuin zoekt.

Hoe heeft Gorky de gemoederen zoo weten te boeien? Heeft hij hun een nieuw paradijs van schoonheid en van waarheid geopend ? Heeft hij hun niet veel meer dan de droevige zelfvoldoening geschonken, van beter hun kwalen en afgronden te kennen ?

Gaan wij te rade bij zijn boeken.

Sluiten