Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

in het bezit van een apanage en van alle diensten vrijgesteld, terwijl in kleinere desa's de verhouding nog ongunstiger is. Zoo heelt de desa Kiajar 3/7, Dandangan kidoel 2/s> Gatak i/i der sawahhewerkers tot het desabestuur behoorend. Waar de gronden individueel bleven heeft men er daarentegen veel minder; te Redjosari zijn het er drie personen, te Ngares en te Ngepeh had men er twee; elders ontbreken de modin of de schrijver, of men vraagt legen eene vergoeding de diensten van den schrijver eener andere desa.

SOORTEN VAN SAWAH'S EN DROGE GRONDEN.

Alle grond, al is die nog zoo woest, behoort tot de jurisdictie van eene desa of een gehucht, met het recht, gewoonlijk met uitsluiting van anderen, de producten uit de bosschen te verzamelen, den woesten grond te ontginnen en den ontgonnen grond te bewerken.

Zoowel de hoofddesa als het gehucht hebben hun eigen gebied. Niemand uit de hoofddesa krijgt sawah's of tegal's in het gehucht en omgekeerd. Na kennisgave aan het hoofd mag wederkeerig soms het gebruik van de wildernis toegestaan worden, nimmer van den bouwgrond. De grondstukken plachten te worden onderscheiden door namen, die tegenwoordig voor de sawah's en tegal's in onbruik zijn geraakt. Nergens, tenzij toevallig, werden er mede bedoeld gronden van dezelfde soort, van dezelfde waarde. Dit stelde men zich met de benoeming, die naar een heuvel, een boom, een tijger, een slang enz. geschiedde, ook niet voor. «Wij •gaven hier de velden namen", zei het desahoofd van Pakis, «toen onze sawah's nog door strooken bosch van elkander «gescheiden waren. Nu alles aan één stuk ligt, hebben wij »die niet meer noodig".

Van dien grond heft de Staat alléén belasting als hij I bebouwd is. Daarom betalen bergdesa's, waar men een weinig gogo plant, maar overigens aanzienlijke opbrengsten van den arèn en rottan trekt, eene kleinigheid en is de belasting onbillijk klein van desa's met vischrijke rowo's en

Sluiten