Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

de kennisgeving, dat zij lid wenschen te worden, verklareu dat zij een vegetarische leefwijze volgen, waaronder in dit geval is te verstaan, dat zij, behoudens eieren, zuivelprodukten en honig, geen dierlijk voedsel gebruiken en deze voedingswijze gedurende den tijd van minstens één jaar gevolgd hebben. Als buitengewone leden kunnen door het hoofdbestuur, worden aangenomen a. minderjarigen; 6. ieder die tot den Bond wenscht toe te treden zonder deze verklaring af te leggen.

Vegetarisme (Latijn: vegetus = gezond, opgewekt) is in het algemeen een leefwijze, waardoor men tracht de gezondheid van lichaam en geest te bevorderen en zich daardoor levensgenot te verschaffen, terwijl men er voor waakt zich door slechte gewoonten en prikkelende genotmiddelen nadeel toe te brengen. De vegetariër tracht de natuurwetten zoo getrouw en zuiver mogelijk te volgen. Baltzer heeft de definitie gegeven: „Vegetarisme is de bewuste vervulling \an onze levensvoorwaarden." Dat, wat het dier en de plant onbewust doen, wil de vegetariër bewust op zich zelf en zijn leefwijze toepassen, de zegeningen van de cultuur daarbij genieten, doch haar uitwassen vermijden. Tot de niet alleen onontbeerlijke, maar zelfs schadelijke genotmiddelen, rekenen de vegetariërs in de eerste plaats alle vleeschspijzen. Daardoor is het zich onthouden van vleeschspijzen tot een uiterlijk kenteeken van de vegetariërs geworden, wat tot de algemeen verbreide verkeerde meening heeft geleid, dat het vegetarisme bestaat in het niet gebruiken van dierlijk voedsel. De vegetariër verwerpt vleeschspijzen, niet alleen uit een hygiënisch, doch ook uit een ethisch, aesthetisch en economisch oogpunt. Op hygiënisch gebied is echter het meest over het nut en het nadeel van het vegetarisme gestreden. Door sommige geneeskundigen wordt het bestreden, door anderen aanbevolen. In het algemeen verzetten de vegetariërs zich tegen het gebruik van alkohol en alle narcotische middelen, tegen geneesmiddelen, inenting en vivisectie, zij zijn over het geheel voor landnationalisatie, de tuinstadbeweging en kolonisatie, omdat daardoor de hygiënische en ethische nadeelen van het maatschappelijk leven en vooral van het leven in een groote stad wordt vermeden.

In het begin van de 19de eeuw ontstond de vegetarische beweging door een aantal Engelsche werken, o. a. van Graham, Newton, Alcott, Trall, Kellogg, Haig en Oldfield; in 1847 werd te Londen een Vegetarian Society opgericht. Tegenwoordig bestaan in bijna alle landen van Europa en in vele streken van de overige werelddeelen vegetarische vereenigingen en tijdschriften.

Vegetatie noemt men in de eerste plaats den groei van een plant, verder ook het geheel van alle planten van een bepaald gebied en eindelijk die periode van het plantenleven, waarin de ontwikkeling van de vegetatieve organen, dat zijn de organen voor de voeding en den groei, plaats heeft. Tegenover deze vegetatieve periode staat de voortplanting.

Vegetius, Publius, een Romeinsch schrijver, leefde omstreeks 400 n. Chr. en schreef „Ars veterinaria sive mulomedicinae." Dit werk werd uitgegeven door Schneider in de „Scriptores rei rusticae" (dl. 4 1794—1797). Door sommigen wordt hij vereenzelvigd met Flavius Vegetius Renatus (zie Vegetius Renatus).

Vegetius Renatus, Flavius, een Romeinsch schrijver, leefde omstreeks 4Ö0 n. Chr. en schreef om het weerstandsvermogen van het Romeinsche rijk te verhoogen het werk „Epitoma rei militaris" (4 dln.) een uittreksel uit oude geschiedkundige en militaire werken. Het werd uitgegeven door Schriverius (1670) en Lang (2de druk, 1886).

Veglia, een Oostenrijksch eiland, tot het markgraafschap Istrië behoorend, ligt in de Golf van Quarnero, heeft een oppervlakte van 378 v. km., bereikt een hoogte van 640 m. en telt (1900) 21140 inwoners. De bewoners houden zich bezig met den verbouw van graan, wijn, olie en ooft, met veeteelt, visscherij en de exploitatie van marmergroeven.

De evenzoo genoemde hoofdstad is de zetel van een bisschop; men vindt er een domkerk, Middeleeuwsche muren en torens, een kasteel, een haven en een hospitaal. Zij telt (1900) 1648, als gemeente 2283 inwoners.

Vehse, Karl Eduard, een Duitsch geschiedschrijver, geboren den 18den December 1802 te Freiberg, studeerde te Leipzig en te Göttingen in de rechten, was sedert 1826 werkzaam aan het staatsarchief te Dresden, deed in 1838 een reis naar Amerika, vestigde zich in 1843 te Berlijn en daarna in Zwitserland. Hij vertoefde van 1857 tot 1862 in Italië, begaf zich toen naar Saksen, werd blind en overleed den 18den Juni 1870 te Briesen bij Dresden. Zijn hoofdwerk is: „Geschichte der deutschen Höfe seit der Reformation" (48 dln., 1861—1868). Verder leverde hij: „Geschichte Kaiser Otto des Gr." (3de druk 1867), „Tafeln der Geschichte (1834), „Die Weltgeschichte auf dem Standpunkt der Kultur" (2 dln., 1842) en „Shakespeare als Protestant, Politiker, Psycholog und Dichter (2 dln., 1851).

Veile is de hoofdstad van een evenzoo genoemd ambt, dat op 2329 v. km. (1906) 131 986 inwoners telt en gelegen is in het zuid-oosten van Jutland. De stad verheft zich aan den mond der Veile-Aa en aan den Veilefjord, is een kruispunt van 3 spoorwegen, bezit tamelijk veel nijverheid en telt (1906) 16 212 inwoners. Haar omgeving behoort tot de schoonste streken van Denemarken.

Veiligheidsbuis noemt men de buis, waarmede een gasontwikkelingsflesch voorzien wordt en die, in geval van verstopping van de afvoerbuis, aan het zich ontwikkelende Fig. 1. gas gelegenheid geeft om te ontsnappen. In haar eenvoudigsten vorm (fig. \7 1) bestaat zij uit een in een trechter eindigende buis, welke aan beide zijden open is. Zij wordt naast de afvoerbuis r, • in een dubbeldoorboorde kurk aangebracht met den trechter naar boven,

terwijl haar'andere uiteinde onder den te» vloeistofspiegel uitmondt. Raakt de af- J \ voerbuis verstopt, dan drijft het zich / \ ontwikkelende gas de vloeistof in de [ )

veiligheidsbuis totdat haar onderste I opening boven de vloeistof staat, waar- —M op het gas kan ontwijken. Krijgt om- \ -fj gekeerd het ontwikkelde gas een span- W—^ ning, kleiner dan die van de buiten- Veiligheidslucht en mondt de afvoerbuis in een buis. vloeistof uit, dan zou, wanneer de veiligheidsbuis ontbrak, deze vloeistof in de gasont-

Sluiten