Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

thans een distrikt (metropolitan borougli) van Londen ligt in het O. van Londen op den rechter oever van de Theems, 14 km. beneden de London Bridge. Men vindter een groot arsenaal met een kanonnen gieterij, werkplaatsen voor den bouw van voertuigen, een laboratorium voor vuurwerkers, een verzameling van modellen van vestingen enz. (repository), magazijnen, een academie voor officieren bij de genie en de artillerie, een krijgskundig museum, kazernes, een militair ziekenhuis, een zeehospitaal, een schouwburg en (1901) 117 178 inwoners. Van de inrichtingen van nijverheid is de fabri'k voor telegrafische inrichtingen van de gebroeders Siemens de belangrijkste. Tegenover Woolwich ligt North Woolwich met veel nijverheid.

Woonplaats of domicilie is het opschrift van den Vierden Titel van het Eerste Boek van ons Burgerlijk Wetboek. De wet geeft eenige regelen over de woonplaats, omdat deze in verschillende opzichten in het rechtsleven van belang is. Aan de woonplaats kunnen nl. exploiten beteekend worden en voor den rechter zijner woonplaats kan men in 't algemeen worden gedagvaard; verder moet bijv. de voltrekking van een huwelijk geschieden in de gemeente van de woonplaats van een der echtgenooten en moeten verschillende formaliteiten, erfenissen betreffende, plaats hebben ter woonplaats van den overledene. Als algemeenen regel stelt de wet, dat een ieder geacht wordt zijn woonplaats te hebben, alwaar hij zijn hoofdverblijf heeft gevestigd. Heeft iemand geen hoofdverblijf, dan wordt zijn werkelijk verblijf als woonplaats beschouwd. Voor verandering van woonplaats acht de wet noodig werkelijke woning in een andere plaats, gevoegd bij het voornemen om aldaar zijn hoofdverblijf te vestigen. Dit voornemen wordt bewezen door een verklaring, zoowel bij het bestuur der gemeente, welke men verlaat, als bij dat der gemeente, waarheen de woonplaats wordt overgebracht. Bij gebreke van verklaring, wordt het bewijs van het voornemen uit de omstandigheden afgeleid. Hieruit volgt, dat afschrijving uit de bevolkingsregisters eener gemeente en inschrijving in de bevolkingsregisters eener andere gemeente (zie bevolkingsregisters) op zich zelf niet voldoende zijn om woonplaatsverandering aan te nemen. Sommige personen hebben een wettelijk of afhankelijk domicilie ; zij ontleenen hun woonplaats aan die van een ander; zoo heeft een getrouwde vrouw, die niet van tafel en bed is gescheiden, woonplaats bij haar man en volgen minderjarigen de woonplaats van dengene hunner ouders, die de ouderlijke macht over hen uitoefent of van hun voogd, en meerderjarigen, die onder curateele zijn gesteld, die van hun curator. Naast de tot hiertoe besproken woonplaats, die de algemeene kan worden genoemd, heeft men de bijzondere of gekozen woonplaats. Het staat aan partijen of een van haar vrij om bij een akte en voor een bepaalde zaak een andere woonplaats dan haar werkelijke te kiezen. Aan die plaats kunnen dan alle stukken beteekend worden en voor den rechter dier plaats kan men worden gedagvaard. Soms verplicht de wet tot domiciliestelling, bijv. in een dagvaarding en bij de inschrijving eener hypotheek. Ook in het publiek recht is de vraag, waar men woonplaats heeft, van belang, bijv. voor de uitoefening van kiesrecht en voor belasting- en militieplicht. De desbetreffende wetten houden soms nog bijzondere bepalingen in over de vraag, welke plaats voor hare

toepassing als woonplaats wordt beschouwd.

Woonsocket, een plaats in Providerce Couiity in d n Noord-Amerikaarschen staat Rhode-Island, ligt op de b ide oevers van de Blackstonerivier en t lt (1900) 28 204 inwoners. Men vindt er een Presbyt,riaa"sche universiteit, een bibliotheek en een aantal fabri ken, o. a. voor landbouwwerktuigen, waschmachines, zijden stoffen, katoen, wol, kamgar n, tricots, enz.

Woord is een taalklank of een opvolging van taalklanken, waardoor een voorst Hing, een gevoel of een begrip wordt uitgedrukt. Elk woord bestaat uit zooveel deelen of lettergrepen als er onderbreki'gen in de uitademing bij het uitspreken van het woord ontstaan, elke lettergreep bestaat uit klanken (zie Klank). Bij elk woord onderscheidt men den kla' k, de beteekenis en de betrekking. Alleen de tusschenwerpsels, die enkel uitingen van het gevoel zijn, missen een bepaalde betrekking tot andere woorden. Men vindt over den klank der woorden ophelderingen in de klankleer, over de beteekenis iu het woordenboek en over de betrekking in den volzin in de spraakkunst. Het onderzoek van den oorsprong en de onderlinge verwantschap der woorden in een of meer talen is de taak der etymologie. Woorden van gelijken klank noemt men homonymen en woorden van gelijke beteekenis synonymen. Volgens de beteekenis verdeelt men de woorden in de zoogenaamde rededeelen (zie aldaar), naar hun afkomst in enkelvoudige en samengestelde. De gemeenschappelijke grondvorm van verwante woorden wordt wel wortel genoemd en dat gedeelte, waaraan de verbuigings- of vervoegingsuitgangen worden gehecht, de stam. Woorden, van zelfstandige naamwoorden of bijvoeglijke naamwoorden afgeleid, noemt men denominativa.

Woordenboek of Lexicon noemt men een alfabetisch of alfabetisch-etymologisch gerangschikte lijst van woorden met of zonder bijgevoegde verklari g in dezelfde of in een andere taal. Gewoonlijk verstaat men onder een woordenboek een boek, dat den geheelen woordenvoorraad van een taal, of ook van meer talen, tracht te geven; is zulk een werk betrekkelijk klein en is het voorzien van woordverklaringen, dan noemt men het zak- of handwoordenboek. Een andere naam voor woordenboek is dictiofinaire ; in sommige talen echter geeft men dezen naam alleen aan een werk, dat behalve de woorden ook de meest gebruikelijke uitdrukkingen van een taal geeft. Een glossarium of een vocabularium is een lijst van een beperkt aantal woorden, die of in een enkel werk voorkomen, of verouderd of om andere reden van belang zijn; een idioticon geeft een lijst met verklaringen van dialectische woorden en uitdrukkingen, een onomasticon bevat alleen zelfstandige naamwoorden, inzonderheid eigennamen; een etymologisch woordenboek behandelt de afkomst en de verwantschap van de woorden, het synoniemenwoordenboek zoekt en verklaart de verschillend» bijbeteekenissen van in hoofdzaak gelijkbeteekenende woorden. Verder heeft men o. a. woordenboeken, waarin alleen vreemde woorden zijn opgenomen, andere, waarin de woorden, die een bepaald schrijver gebruikt, worden behandeld of waarin de belangrijkste plaatsen worden genoemd, waar verschillende schrijvers een woord gebruiken. Rijmwoordenboelm zijn zulke, waarin een lijst van op elkander rijmer.dfi woorden wordt gegeven. Een ander soort woorden-

Sluiten