Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

lijke punt, Kaap Spencer, door de Investigatorstraat van het Kangoeroe-eiland is gescheiden, is 200 km. lang en tot 50 km. breed, vlak en waterarm en bevat verschillende zoutmoerassen. Grootendeels onvruchtbaar, bevat het N.lijk gedeelte rijke kopermijnen (Wallaroo, Moonta, Kadina) en phosfaatgroeven, terwijl verder schapenteelt en in het Z. ook landbouw gedreven worden.

Yörmungrander. Zie Jmnungandr.

Yoro, een departement van de Middel-Amerikaansche republiek Honduras, gelegen aan den Atlantischen Oceaan, telt ongeveer 20 000 inwoners en bezit prachtige mahoniebosschen, welke echter nog weinig geëxploiteerd worden.

De gelijknamige hoofdstad ligt aan een zijrivier van de Rio Aguan, drijft handel in vee en telt ongeveer 3000 inwoners.

Toroeba (Joroéba, Jarrïba), een Negerrijk in Opper-Guinea, in de Britsche kolonie Lagos, grenst in het N. en O. aan Nupe, in het Z. aan Benin, en in het W. aan Dahomé en telt op een oppervlakte van 48 180 v. km. ongeveer 3 millioen inwoners. Het is een fraai landschap, in het N. en N.W. bedekt met heuvelruggen, ter hoogte van 1000 m., waarvan de Ogoen met den Ajoen en den Ossoen afstroomen. De inboorlingen onderscheiden zich van hun naburen door flinken lichaamsbouw, en minder donkere huidkleur. Meestal behooren zij tot de Fetisjaanbidders ; van uit het N. wint de Islam echter veld, terwijl in het Z. Engelsche Protestantsche zendelingen op elf zendingsposten werkzaam zijn. De Yoroeba wonen in versterkte steden bijeen. Het voornaamste middel van bestaan is de landbouw. Hoofdproducten zijn maïs en yams; verder: gierst, maniok, bataten en aardnoten. Het land is eigendom van dengene die het bebouwt. Verder beoefenen zij de pottenbakkerij, het smeden, leerlooien, weven enz. De Portugeezen voerden vroeger katoenen stoffen van hier uit naar Brazilië. De steden, oorspronkelijk ontstaan ter beveiliging tegen slavenjachten, werden met der tijd middelpunten van kleine rijken. Elk daarvan had zijn eigen opperhoofd, terwijl bovendien ieder volk zijn eigen hoofdman had. Hun macht werd door een raad der aanzienlijksten, in bijzondere gevallen door een volksvergadering beperkt.' De hoofdstad is Ojo met 70 000 inwoners. De voornaamste handelsplaats is Ibadan met 80 000 inwoners. Het is door een spoorweg van 196 km. lengte met Lagos \erbonden. De voornaamste handelsartikelen zijn palmolie, rubber, sheaboter en indigo. Ogbomosjo ten N.O. van Ojo telt 60 000 inwoners. Alle drie zijn zendingsposten. In de eerste helft van de 19de eeuw werd het N.lijk gedeelte van het land, dat vroeger veel grooter was, door de Foelbe van Gando veroverd. De rest viel in verschillende zelfstandige rijken uiteen, waarvan het tegenwoordige Yoroeba en Abbeokoeta de voornaamste zijn. Nadat het verkeer met de kust langen tijd door de Jeboe bij Ode was verhinderd, gelukte het den Engelschen in Mei 1892 dezen te onderwerpen en aan de gedwongen isoleering een einde te maken. Met Nupe staat Yoroeba thans onder Gando. De taal der Yoroeba werd bestudeerd door Crowther (1852) en Bowen (1858). Het uitvoerigst behandelt Baudin („Essai de grammaire", 1891 en „Dictionnaire", 2 dln., 1891) haar. Volgens Lepsius behoort zij tot den Z.-AfrikaanschenBantoe taais tam.

Yosemite vallei is de naam van een dal in het graafschap Mariposa in den Noord-Amerikaanschen

staat Californië. Het behoort tot de Siërra Nevada, heeft een lengte van 24 km., een gemiddelde breedte van 1,5 km. en wordt door de Merced River doorstroomd. Aan beide zijden van het dal verheffen zich reusachtige, soms bijna verticale granietrotsen, zooals de El Capitan (1006 m.), de Cathedral Rock, de Three Brothers (1198 m.), de Sentinel Rock (928 m.), de Half Dome (1443 m.) en de Cap of Liberty (610 m.). Ook vindt men er grootsche watervallen. Hiertoe behooren o. a. Bridal Veilfall, de Yosemite Fall, die voor de hoogste waterval op aarde geldt (790 m. in drie afdeelingen), en de Nevada Fall. Aan het einde van het dat bevindt zich de kleine MirrorLake, waarin de grootsche omgeving zich weerspiegelt. Het dal werd in 1851 door kapitein Boling ontdekt. In 1864 werd het volgens een besluit van het Congres aan Californië geschonken, onder voorwaarde, dat het een openbaar park zou blijven. In 1890 werd het Yosemite National Park met een oppervlakte van 967 780 H.A. g;eopend.

IJoshihito of Joshihito. Zie Haroe no mija, Joshihilo.

Yoshino. een oude beroemde plaats in de Japansche provincie Yamato (Nippon), gelegen in de nabijheid van Osaka, was eenmaal de residentie der tegenkeizers en is thans een station voor de pelgrims, die den heiligen berg Omine (1892 m.) bestijgen. Het telt 1400 inwoners.

Toshioe. een Japansch, zijden weefsel van goede hoedanigheid, ontleent zijn naam aan de provincie Yoshioe.

Yoshiwara (= wijk der groene huisjes) is te Tokio en in andere Japansche steden de benaming van het stadsgedeelte, waarin de prostituées wonen.

Yotsjou, een stad in de Chineesche provincie Hoenan, gelegen aan de uiterste N.punt van het Toengtingmeer, waar dit naar den Yangtsekiang afwatert, is een belangrijke stapelplaats voor thee, ijzer enz. Sedert 1889 voor den vreemdenhandel geopend, wordt het echter door de nabijheid van Hanko in zijn verdere ontwikkeling tegengehouden.

Youghal, een havenstad in het Iersche graafschap Cork, gelegen op de W.kust van den YoughalHarbour, den mond van den Blackwater, heeft handel en zalmvisscherij en telt (1901) 5393 inwoners.

Young-. Edward, een Engelsch dichter, geboren in 1681 te Upham in Hampshire, studeerde te Oxford in de rechten, vestigde zich in 1719 te Londen en trad, daar hij er niet in slaagde aan een rechtbank te worden geplaatst, hoewel reeds meer dan veertig jaren oud, in den geestelijken stand en verwierf door een lofdicht op koning Georg II in 1728 de betrekking van hofkapel aan, welke hij in 1730 verwisselde met de predikantsplaats teWelwyn in Hertfordshire. Reeds in 1726 was zijn hekeldicht „The love of fame or the universal passion" dat zich tegen de zucht naar roem keert, verschenen en had hem £ 3000 opgebracht, die hij echter door speculatie weder verloor. Het overlijden van zijn echtgenoote gaf aanleiding tot zijn beroemd dichtwerk „The complaint, or night-thoughts"(1742 en later), dat in den trant van Milton beschouwingen bevat over dood en onsterfelijkheid. In zijn hekeldicht „The Centaur not fabulous" (1758) worden ongeloof en zingenot als de hoofdkwalen van dien tijd aangewezen. In 1759 schreef hij zijn merkwaardigen brief „Conjectures on original composition", waarin hij, in tegenstelling met het pseudoclassicisme, de navolging van de na-

Sluiten