Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

vakken binnen de behoorlijke perken te houden en tevens zoo te onderwijzen, dat de leerling er duurzaam nut uit zal trekken. Men telle slechts de uren op, die men noodig zal hebben om al de vakken te kunnen plaatsen, men zal dra tot de overtuiging komen, dat men iets onmogelijks vergt van den leerling.

Daarbij komt nog dat het onderwijs in vakken van oneindig veel meer gewicht, zeer stiefmoederlijk is behandeld, en terwijl men zooveel plaats inruimt aan hetgeen bijzaak is, gaat men aan de andere zijde aan het snoeien en inkrimpen. De natuurwetenschappen nemen tegenwoordig zulk een belangrijke plaats in bij de opvoeding, dat in elke school eenige uren althans daarvoor moeten worden afgezonderd. En wij vragen, is het mogelijk in twee jaren ook zelfs de eerste beginselen van de natuur- en scheikunde, der mineralogie, botanie en zoölogie behoorlijk te behandelen ? Komt het overéén met de eischen eener gezonde paedagogie deze verschillende onderwerpen gelijktijdig te behandelen? Hoeveel uren zal men aan dit onderwijs kunnen besteden zonder de andere te benadeelen? Wanneer men hier ook maar even over nadenkt, dan zal niemand meer eenige tegenwerping maken, wanneer wij beweren, dat iemand die met de eerste beginselen der paedagogie bekend is, onmogelijk art. 4 en 6 van het ontwerp-Fock kan hebben neergeschreven, en wij zouden het in het belang van het onderwijs zeer bejammeren, wanneer de Tweede Kamer het wetsontwerp in zijn tegenwoordigen vorm aannam.

Bij de hooge eischen, die men tegenwoordig aan het opkomend geslacht stelt, vergeet men zoo licht, dat die overlading met leervakken, die onwillekeurig aan overvoeding doet denken, een groote schaduwzijde heeft en men in het onderwijs nooit slagen zal, wanneer men te veel van de krachten eischt. Het stelsel dat men in de openbare school volgt, moet berekend zijn naar leerlingen, die een middelmatigen aanleg bezitten, en niet op de uitzonderingen, wat verstandelijke vermogens betreft. Beperking van de leervakken, concentratie van het onderwijs met het oog op de kracht en den tijd waarover de leerling te beschikken heeft, is daarom een eerste noodzakelijkheid. Het is niet ge-

2

Sluiten