Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

netelde in den wil *). Verreweg de meesten echter bewandelden den middenweg en zagen in het geloof niet een habitus unus et sunplex sed compositus et per aggregationem, die niet door eenewer zaamheid kan weergegeven worden, maar vele en vermogens behoorende, werkzaamheden in zich besloot ). Doch ook zoo bereikte men geen rustpunt; want als het geloof verschillende werkzaamheden bevatte, rees aanstonds de vraag, welke en hoeve e dat waren. In den eersten tijd sprak men er gewoonlijk van twee. kennen en vertrouwen. Maar Melanchton had er al drie genoemd: notitia, assensus en fiducia*), en, ofschoon velen hierbij bleven staan, anderen gingen verder en noemden nog vele anderen op,. Turretinus bijv. spreekt van zeven actus fidein.1. theoreticus, assensus fiducialis et practicus,

receptio sive adhaesio Christi, actus reflexus, consolatio et confidentia ), en Witsius zelfs van negen: notitia, assensus, amor, fames sitisque Christi, receptio Christi, inniti Christo, deditio Christo, actus reflexus jiducia 5). Deze verschillende geloofswerkzaamheden worden dan weer tot Tenige klassen gebracht, en wel hoofdzakelijk tot drie: actuspraecedentes (notitia, assensus theoreticus, humiliatie et abnegaüo Lipsius enz.), actus comitantes(assensuspracticus,desidenum Christi refugium ad Christnm, apprehensio Christi en*) en actus consequentes(eratia vivificans, tranquillans, corroborans, fructificans enz.) ).

Meestal werd nu onder al deze werkzaamheden bepaaldehjk de receptio of apprehensio Christi als de actus formalis van het

loof beschouwd, maar het was toch opmerkelijk, dat onder die actus ook dJ liefde werd genoemd-, Wittichius noemde deze zelfs tusschen toestemming en vertrouwen in als de tweede aa des geloofs, en anderen brachten op soortgelijke wijze de liefde me

, ... • -RWpland vers. Mastricht, Theol. I 1, 22.

non ad speciem tantum. Wittichius en anderen bxj M. Vünnga,

») Turretinus, Theol. El. XV 8, 13. Glaube in

3) Melanchton, in de derde uitgave zijner Loei, verg. A ,

PRE3 VI 678.

*) Turretinus, Theol. El. XV qu. 8.

. . ,, , , ttt „ 7 Vers M. Vitringa, Doctr. 111 4».

'-) Witsius, Oec. foed. I • Tl ] yy[ 97 v Verg. Mastricht^

zr?: rj x

formaliter, in reliquis animae facultatibus operative.

Sluiten