Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

146 GESCHIEDENIS

Maurits •

nelijkst Weezen , boven alles lieftehèbbm : deeze denkbeelden (trookcn zo zeer met onze oorfprongfijke begrippen, als daar tegen aangekant zijn de gevoelens, die God ateeigeadunklijk, wreed, en,bij wetrge gevolgtrekking, als den Oorfprong der zonde en des verderfs doen voorkomen. Van den aanvang der Hervorminge af, zagen de Lutherfchen de haatlijke gevolgen , ontftaande uit de Leer, die Gods befluiten over den Mensch volftrekt en zonder voorwaarden maakt. De redelijker begrippen van Melanchton volgende , omhelsden zij zagter gevoelens: dan, de Calvinisten dreeven de harder begrippen met allen ijver: deezen werden in de Nederlanden overgetragt door de eerfte Predikers der Hervorminge: zij kwamen uit Gewesten, waar men , bijkans, geene andere Leer, dan die van Calvijn, leerde: Geneve en Heidelberg waren de Kweekfchoolen. Men vondt, egter, eenige gemaatigderGeesten, die,het voetfpoor der Lutherfchen volgende, geloofden, dat men een Proteftant kon weezen , zonder die harde gevoelens aanteneemen of te beweeren. Zodanigen waren Anastasius en Veluanus , in Gelderland; Gellius Suedanus, in Fries-and ; Joannes Hofmannus, en meer anderen , in Holland; omniet te fpreeken van de Voorftanders eener wijduitgeftrekte Verdraagzaamheid, als Koosnhart, en zijne foortgenooten. Casparus Coolhaas , Predikant te Leyden, werd , om dat hij de ftrenge Partij niet trok, in den ban gedaan, en hij, die, tot algemeen genoegen, bij de oprigting , de eerfte Redevoering

ge-

Sluiten