Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

552

§ 170. De Kerk in Duitschland.

van het plan, een schisma hebben bewerkt. In het jaar 1821 werd men het omtrent de bisdommen eens *): het aartsbisdom Freiburg in Baden, de bisdommen Rottenburg in Wurtemberg, Fulda, Mainz en Limburg. De beloofde dotatie in vaste goederen bleef uit. Een nieuwe verwikkeling ontstond over den eed op de Kirchenpragmatïk. Eindelijk in 1827 werden de bisschoppen bevestigd 2) en het Iersche veto toegestaan. Van haar kant gaven de regeeringen sennnaries volgens de kerkvergadering van Trente, vrij verkeer met Rome enz. Toch werd hierop later weer inbreuk gemaakt.

Hannover ontving in 1824 twee bisdommen : Hildesheim en Osnabrück. Ook bier stond Rome het Iersche veto toe. Saksen had reeds een vicariaat (1816). Het vicariaat van het Noorden bevatte Hamburg, Bremen, Lübeck, Mecklenburg, Denemarken en Holstein. De eerste vicaris Mgr. L a u r e n t werd echter niet toegelaten 3).

Met Pruisen sloot Rome een concordaat in 1821 4), dat oprichtte het aartsbisdom Keulen met de bisdommen Trier, Munster en Paderborn ; het aartsbisdom Posen-Gnesen met het bisdom Kulm. Ermeland en Breslau bleven exempt. De uitvoering van 't concordaat bleef altijd zeer onvoldoende. Vooreerst het de beloofde dotatie op zich wachten. Vaste goederen gaf men nooit, maar betaalde uit de staatskas, zoodat met de geldswaarde ook het inkomen daalde en daardoor tevens de Kerk zeer afhankelijk werd van den staat 5).

3°. Omstreeks 1830 begon aangaande de gemengde huwelijken 8) een hevige strijd, die weldra in heel Pruisen en elders de gemoederen in onrust bracht. In 1825 strekte de regeering te Berlijn haar verordening aangaande de gemengde huwelijken (1803) over West-

J) Constit. Provida solersque van 16 Aug. 1821.

*) Constit. Ad Dominici gregis custodiam van 11 April 1827.

s) Möller (Zuster Oertrud van Trier), Leben und Briefe von J. Th. Laurent, Titularbischof v. Chersonnes, Apost. Vikar von Hamburg und Luxemburg, Trier 1887, 3 Bde.

4) Constit. De salute animarum van 14 Juli 1821.

6) Zie voor het bovenstaande nog Hist. Pol. Bl. Band 63. Der Katholik, B. 47 (1833) S. 310 ff.

8) Maurenbrecher, Die preussische Kirchenpolitik und der Kölner Kirehenstreit, Stuttgart 1881. Kurze und unparteiische Beschreibung der Bischofsangelegenheiten in Köln von einem Sachsen aus gemischter Ehe, Leipzig 1838.

Sluiten