Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

INLEIDING

9

zou geschieden, ook tusschen de op overheersching belusten onderling. Mocht dan tevens bij de Javaansche vorsten de herinnering aan oude heerschappij over den Archipel levendig worden en op een daadwerkelijke hernieuwing daarvan door hen worden aangestuurd, dan zou de toestand, die eruit zou worden geboren, veel gaan gelijken op een beHum omnium contra omnes.

Ten aanzien van den godsdienst zijn er eveneens groote verschillen tusschen de volken van Indië; maar de overgroote meerderheid belijdt den Koran. Ook hier intusschen weer eenzelfde onderscheid. De Maleiers en speciaal de Minangkabauers op West-Sumatra zijn op godsdienstig gebied veel zelfbewuster en daardoor veel fanatieker dan de Javanen. Vandaar dat elke religieus islamitische beweging onder de eersten een vruchtbaarder veld vindt dan op Java. Hetgeen niet wil zeggen, dat een in Midden-Sumatra of elders in den Archipel begonnen religieuse beweging niet ook op Java weerklank zou vinden.

Sprekende over de gedweeheid der Javanen, maakte ik zooeven een uitzondering voor de Bantammere. Deze zijn van oudsher opstandiger dan hun rasgenooten. In Bantam hebben ook de

Sluiten