Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

ig i

digen werden bestraft met een verzachte boetedoening. Hardnekkiger! moesten ten slotte worden uitgeleverd aan de burgelijke overheid, de vuurdood wachtte hen. In verreweg de meeste gevallen kwam het echter zoo ver met, aangezien de Inquisiteurs verplicht waren alle hun ten dienste staande geestelijke middelen te beproeven om de afgedwaaldeü'tot inkeer en berouw te bewegen. De kerkelijke rechtbank onderscheidde zich gunstig van de Wereldlijke door haar voorzichtige barmhartigheid.

De Wetenschap kwam gedurende de dertiende eeuw tot hoogen bloei1). Boven de oudere kapittel- en kloosterscholen ontwikkelen zich deun s i t e i t e n, van welke die van Oxford, ParijsenBolognade méést beroemde geworden zijn. De drie grootste geleerden van de dertiende eeuw zijn A1 b e r t u s M a g n u s, een tijdgenoot van Innocentius III, d e H. ThomasvanAquino, tijdgenoot van Lodewijk 'IX, de H. B o n aventura, die in hetzelfde jaar als Thomas van Aquino, 1274, gestorven is.

Albertus Magnus, Dominicaner monnik, bracht het grootste gedeelte van zijn leven te Keulen door. Hij was niet alleen een voortreffelijk godgeleerde-, maar bovendien verwierf hij zich een buitengewone reputatie als wis- en natuurkundige. Zijn plantentuin en dierenverzameling genoot de belangstelling van tallooze geleerde en vorstelijke personen. Een zijner leerlingen was de H. Thomas van Aquino, die den meester nog verre zou overtreffen.

De H. Thomas van Aquino *) is de glorie van de Orde der Dominicanen. De Kerk gaf hem als kerkleeraar den héérlijken titel „Doctor Angelicus". Zijn wijsgeerige en godgeleerde werken hebben de slijtage der eeuwen weerstaan tot dezen dag. Verre verheft zijn geest zich boven de klassieke wetenschap der Oudheid, boven Plato en Aristóteles, gelouterd door de sterke harmonie tusschen Geloof en Rede in zijn wereldbeschouwing. Aan zijn verheven visie danken wij het officie van den H. Sacramentsdag, het Adoro Te, het Lauda Sion, die alleen al om hun dichtkunst een eereplaats innemen in de wereldliteratuur. Het grootste werk van den H. Thomas is de Summa Theologica, dat het hoogste gezag geniet als wetenschappelijke beschouwing van de katholieke theologie. Paus Leo XIII heeft in zijn encycliek „Aetérni Patris", 1879, de studie der thomistische 'wijsbegeerte voorgeschreven als grondslag voor de vorming der geestelijkheid èn voor de wetenschappelijke opleiding »). In 1880 stelde de Paus de katholieke scholen onder de bijzondere bescherming van den H. Thomas.

De H. Bonaventura is met St. Thomas de diepzinnigste vertegenwoordiger van de Scholastiek. Hij behoorde tot de Orde der Franciscanen én werd een

1) Vergelijk: J. V.de Groot. O.P.,De Pausen en de Christelijke Beschaving.

2) Vergelijk: J. V. de Groot O. P., Het leven van den H. Thomas van Aquino.

3) Vergelijk: J. V. de Groot O. P., Leo XIII en de H. Thomas van Aquino.

Sluiten