Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

227

Novgorod was een derge^ft, centrum in het Oosten, het kruispunt in de handelsbeweging tusschen Europa en Azië. Hiervandaan haalde de Hanze haar rijken voorraad kostbare pelzen, die evengoed te Londen als in Brugge en Bergen ter markt kwamen.

Het product bij uitnemendheid, waarin de grootste zaken gedaan werden, was geconserveerde visch. Langs de kust van het Zweedsche landschap Sconen lag het centrum van de haringvisscherij, te Bergen in Noorwegen het middelpunt van den omzet in het Noorden. Met Londen werd een drukke handel gedreven in metaal.

Feitelijk werkte de Hanze als een reusachtige handelsfkma, wier macht het gemis aan een krachtig centraal bewind in het Duitsche Rijk verving in een tijd, toen er nog geen internationale handelsverdragen en consulaten bestonden.

Strijd met Zweden en Denemarken. Het is teekenend voor den toestand van machteloosheid van het Duitsche Rijk tegenover het buitenland, dat de Hanze op eigen krachten aangewezen bleef in haar strijd tegen haar gevaarlijkste concurrenten, de Noordsche Staten. De Deensche koning Waldemar trachtte voor zijn land de heerschappij over de Oostzee te verwerven. Vandaar een tegenverbond van Zweden en de Hanze, die zich beiden in hun belangen bedreigd gevoelden. Onder leiding van de Oostzeesteden ontwikkelde de Hanze, in machtige samenwerking harer leden, waarbij ook de Nederlandsche steden Zich aansloten, een grootschè machtsontplooiing, haar vloot en leger bezette de Deensche eilanden en de Sont-oevers, de vrede van Stralsund in 1370 braofirf'haar een volledige zegepraal. Zelfs Verkreeg de Hanze bij dit verdrag het recht van medezeggenschap over de troonopvolging in Denemarken. Gedurende een eeuw bleef zij de heerschende macht in het Noorden.

De Unie van Kalmar, 1307, is het begin geworden van den achteruitgang der Hanze. Daarbij fwerd koningin Margareta van Denemarken erkend als de vorstin der drie Noordsche staten, die sédert verbonden bleven. Tegen deze vereenigdertnacht was de Hanze op den duur niet opgewassen. Deneniarkfenkon in 1429 overgaan tot heffing van den Sont-tol, zonder dat de Hanze in staat was dezen hinderlijken maatregel te beletten. Groot nadeel ondervond haar organisatie van den zich, in den loop der vijftiende eeuw meer en meer ontplooienden handel der Hollanders op de Oostzee, die door Denemarken opzettelijk begunstigd werd. Akv czaar Iwan III het onafhankelijk vorstendom Novgorod aan zijn heerschappij onderwerpt, heft hij in 1494 het Hanze-Kontor in deze stad op.

Sluiten