Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

248

te Haarlem de ontdekker van de boekdrukkunst geweest is. Zeker is het, dat in de Nederlanden mee van de oudste boeken vervaardigd zijn.

De gevolgen van deze uitvinding zijn vooral: i°. Het lezen en studeeren wordt veel algemeener. a°. De verbreiding van allerlei denkbeelden en wetenschap, van welk gehalte ook, gaat veel sneller en treft veel beter doel. 3°. De eerste couranten verschijnen in den tijd der nieuwe geschiedenis. Te Venetië werden zij in 1463 voor het eerst verkocht voor een g a z e t a, een munststuk, welks naam later op de courant (gazette) is overgegaan. Ontzaglijk is de invloed van de pers geworden, ten goede en ten kwade. Menige revolutie is mede door haar macht mogelijk geworden en onberekenbaar is de steun, welke de wetenschap van de boekdrukkunst ondervonden heeft. De oudste boeken dragen den naam van incunabulen= wiegedrukken.

§ 3. De Ontdekkingen.

Sedert de dagen der Romeinen had het gebied der aan de beschaafde menschheid bekende aarde zich weinig meer uitgebreid.

Reeds in de Oudheid hadden de Grieken en Romeinen handelsbetrekkingen met Indië. De binnenlanden van Azië en China werden in de Middeleeuwen meer bekend door den Vlaamschen monnik Willem Ruysbroeck, die in het midden der 13de eeuw als gezant van Lodewijk TX naar Karakoroem vertrok en vooral door den Venetiaanschen reiziger .Marco Polo, die tegen het einde der 13de eeuw ongeveer 20 jaren in China verbleef en over Sumatra en Ceylon naar Venetië terugkeerde.

Copernicus' theorie omtrent den bolvorm van ons werelddeel was de eerste wegwijzer naar vreemde werelden. Met dezen Duitschen kanunnik was het vooral Kardinaal Nicolaas van Cusa, die zich verdienstelijk maakte voor de moderne aardrijkskundige wetenschap.

Zij vond practisch grooten steun in de algemeene verbreiding van het kompas. De Portugeezen, toen het eerste der zeevarende handelsvolkeren, werden de padvinders van Europa op den langen weg naar de Kaap de Goede Hoop en Voor-Indië. Aangespoord door prins Hendrik den Zeevaarder, hadden zij verschillende kuststreken van Afrika aangedaan en verscheiden eilanden ontdekt: de Azoren, de Canarische eilanden, Madera, de Kaap^> verdische eilanden, de golf van Guinee. In 1484 ontdekte D i e g o Kam den Congo, in 1487 bereikte de stoutmoedige B a r t h o 1 o-

17

Sluiten