Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

95

§ 5- De Val van het Keizerrijk.

Frankrijk en Rusland. De Entente van Tilsit en Erfurt was langzamerhand verflauwd. Wel is het afgesproken programma gedeeltelijk ten uitvoer gelegd, maar juist de meest ingrijpende kwesties veroorzaakten op den duur ontstemming aan beide kanten.

Napoleon wilde Alexander de verovering van Constantinopel niet laten. De czaar vertrouwde de bedoelingen van zijn bondgenoot ten opzichte van Polen niet. De opheffing van het Continentaal-Stelsel in Rusland, omdat de handel te veel te lijden had van het gemis aan relaties met Engeland, was een teleurstelling voor den Franschen keizer. In den loop van 1811 zijn langdurige onderhandelingen over de hangende geschillen gevoerd, maar de ve r wij dering werd steeds groote r. Napoleon zond in Mei 1812 de oorlogsverklaring naar St. Petersburg af.

Veldtocht van 1812. Een leger van 600.000 man, waarvan slechts de helft Franschen waren, gevormd uit allerlei nationaliteiten, „la grande armée", werd in het groot-hertogdom Warschau bijeengebracht. Pruisen en Oostenrijk, beiden machteloos gemaakt, even goed als Holland en Lombard ij e, moesten hulptroepen leveren. Napoleon zelf voerde het commando over het centrum van zijn leger, 300.000 man, met M u r a t en N e y als onderbevelhebbers.

In Juni 1812, te laat in den zomer, begon de opmarsch. Op het plateau van Borodino, kwam het tot een moorddadigen veldslag, waar Ney de Russische troepen letterlijk decimeerde: de weg naar Moskou lag open, in September vestigde Napoleon zijn residentie in het r^emlin.

Moskou. Het plan van den keizer was geweest te Moskou den winter door te brengen en in het voorjaar den oorlog voort te zetten.

Maar reeds den dag na de aankomst der Franschen brak de eerste brand uit, slag op slag gevolgd door nieuwe branden op telkens weer andere punten van de stad. Zelfs het K r e m 1 i n ontkwam met aan de aanslagen der Russen. Napoleon moest zijn residentie verleggen naar een kasteel buiten Moskou, maar hij kon niet tot den terugtocht besluiten en' alle behaalde resultaten van den zwaren veldtocht opgeven. Hij opende onderhandelingen over een wapenstilstand met Alexander I. Deze gaat er schijnbaar op in; zijn toeleg om het verblijf der Franschen te rekken, gelukt. De winter zou weldra zijn beste bondgenoot worden.

Terugtocht. Als Napoleon begrijpt, dat hij bedrogen wordt en de levensmiddelen gaan ontbreken, geeft hij eindelijk, ruim een maand na zijn aankomst te Moskou, in October het bevel tot den terugtocht. Hij kiest een anderen weg, Tooneel der eeuwen II. 7

Sluiten