Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

io7

Artikel 14 der Charte. De koning greep toen naar een maatregel, die hem zijn troon zou kosten: een staatsgreep. Artikel 14 van de Charte, om zijn rekbaarheid het caoutchouc-artikel genoemd, machtigde den vorst „de faire les ordonnances nécessaires pour rexéct'tion des lois et de la süreté de 1'état". Daarop steunend vaardigde hij uit de zoogenaamde Juh-ordonnantiën (26 Juli 1830): ie. De pas gekozen, maar nog niet bijeengekomen Kamer wordt ontbonden. 2e. Het kiesrecht wordt beperkt. 3e. Een strenge censuur op de drukpers wordt ingevoerd. Tegen de verwachting van Karei X in, breekt nog op denzelfden dag de revolutie uit.

Juli-revolutie. De koninklijke ordonnantiën werden beschouwd als een inbreuk op de grondwet. De republikeinen komen onder de wapenen; 28 Juli begint de gewapende tegenstand, geleid door een geheim comité van republikeinen (La Fayette). Hevige gevechten worden geleverd in de straten van Parijs. De garde nationale maakt gemeene zaak met het volk, na drie dagen strijdens vallen de Tuileriëen in handen van de opstandelingen. Karei X deed afstand van den troon ten behoeve van den graaf de Chambord. De koning meende, dat de revolutie alleen zijn persoon gold, niet de Bourbons. In 1883 is de Fransche tak van het oude koningsgeslacht uitgestorven met Karel's kleinzoon. In Spanje regeeren de Bourbons nog.

Louis Philippe. De partijen, die den opstand uitgelokt hadden, de liberalen en de republikeinen, stelden zich beiden een verschillende oplossing voor: de eersten wenschten de monarchie in stand te houden, de laatsten verlangden het herstel van de republiek. De leiders der liberalen hadden in den laatsten tijd propaganda gemaakt voor Louis Philippe, hertog van Orleans, den zoon van Philippe Égalité. Hij was populair en stond bekend als liberaal. De door Karei X ontbonden Kamer komt bijeen en besluit hem de kroon aan te bieden. Hij nam de waardigheid aan en noemde zich „roi des Francais par la gr ace de Dieu et la volonté du peuple". La Fayette stelde hem voor aan het volk te Parijs: „Voila la meilleure des républiques!"

De Kerk en de revolutie. De Juli-revolutie keerde zich niet alleen tegen de Bourbons, maar ook tegen de Kerk. De vrijmetselarij vereenzelvigde de katholieke partij met de oude monarchie, ten onrechte. Het kwam te Parijs tot woeste beeldenstorm-tooneelen, het aartsbisschoppelijk paleis is vernield, van bijna alle kerken worden de kruisbeelden omver gehaald. Zulke schandalen maakten de veront-

Sluiten