Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

38

voorbode van de mentaliteit der latere, „derde", Republiek!

Onder het hoofdstuk „Voorloopig Bewind" (geproclameerd ten Stadhuize, 24 Febr. 1848) vinden we genoemd: Dupont, president, of liever: „ayant la présidence"; een „Assemblee Nationale Constituante"; een „Commission Exécutive". Vervolgens (van 28 Juni tot 20 Dec. 1848) den generaal Eug. Cavaignac, belast met de uitvoerende macht; en tenslotte, onder den titel „President van de Republiek": Louis Napoléon Bonaparte, gekozen 10 Dec, 1848, geproclameerd den 20 Dec. door de Nationale Vergadering.

Onder het gebruikelijke eerste hoofdstuk der „Vorsten en Mogendheden", vinden we dan nu Louis Napoléon Bonaparte als president van Frankrijk genoemd. De accurate, en in dit geval voorzienige, statisticus heeft er zorg voor gedragen, dat achter den naam des „presidenten" de bekende aanduiding voor het „Grootkruis Legioen-van-Eer" niet ontbreekt!.

III.

Ook de editie van 1851 wordt nog aangeboden aan den President van de Republiek, en vertoont op het titelblad een heel fraai vignet, voorstellende de Gallische haan op twee roeden-bundels, daaronder twee gekruiste handen en het onderschrift „République Francaise".

Voor de uitgave van 1852 was helaas alweer een nieuw vignet van noode. De handige uitgevers kozen: een adelaar op twee gekruiste keizerlijke (!) standaards tegen een stralende, vijf puntige ster. Het boek werd opgedragen „aan den Prins President van de Republiek". Waren de uitgevers consequent geweest, dan had deze uitgave feitelijk „impérial-national" moeten heeten.

Om kort te zijn: we vinden onder de „Vorsten en Mogendheden" thans „prins Louis Napoléon (groot-gedrukt) Bonaparte (klein-gedrukt), gekozen tot president van de Fransche Republiek op 10 Dec. 1848, geproclameerd op 20 Dec. van datzelfde jaar; voor tien jaar in zijn functie bevestigd bij plebisciet van 20 Dec. 1851".

De uitgave van 1853 maakt dan alwéér de onkosten van een nieuw vignet noodzakelijk: een gekroonde adelaar. De Almanach heet weer eens „impérial" en wordt aangeboden „aan Hunne Majesteiten". Echter verzuimt de uitgever ditmaal een toespraak te houden.

Onder de „Vorsten en Mogendheden" vinden we weer gewaagd van het „Fransche Keizerrijk". Van Napoléon Dl (Charles-Louis) staat hier verder: Keizer der Franschen, geboren den 20 April 1808, uit het huwelijk van Louis-Napoléon, koning van Holland, en Hortense-Eugénie, koningin van Holland; gehuwd den 29 Januari 1853 met Eugénie (Marie) de Guzman. gravin van Téba, Keizerin der Franschen, geboren 5 Mei 1826. Als men nu bedenkt, dat de keizer, die dit huwelijk slechts aanging bij gebrek aan een beschikbare vorstelijke relatie, zijn gade meer dan eens „een tweede Joséphine" (Tascher de La Pagerie) placht te noemen(!), dan doet het wel grappig aan dien naam Tascher de La Pagerie tot tweemaal toe onder de „leden van de hofhouding der keizerin" terug te vinden: n.1. als dien van den Grootmeester van haar Huis en van den Eersten Kamerheer. Trouwens: aan kleine verrassingen als deze is de lectuur van dit eigenaardige „geschiedboek" overrijk.

Ik grijp nu op goed geluk één van de latere edities, die van 1867. In

Sluiten