Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

met wat als de meening der meerderheid bij voorbaat vast te stellen was. Maar als er van den scheidenden Jezus staat dat hij zeide: treurt niet, de Geest der Waarheid zal u in alle waarheid leiden, dan verstaan wij dat innerlijk en universeel, als een getuigenis van wat er voortleeft en voortwerkt in de wereld en het menschenhart naar de wet van onze redelijke en zedelijke natuur. Er is een geest der waarheid, een geest van het heilige, die, algemeen en universeel, in alle tijden het begrijpen en aanschouwen, het gelooven en het liefhebben werkt; daaraan hadden, bij alle historische beperktheid en betrekkelijkheid, Mozes, Socrates en Boeddha hun deel, of Luther, Zwingli en Calvijn, Dante, Rembrandt, of Spinoza. Daaraan hebben allen deel die iets van reinheid en vroomheid, van gerechtigheid en liefde wisten; ook onze eigen tijd met alle verwarring en troebelheid, voorzoover in dien tijd zich iets beweegt van maatschappelijk, zedelijk en godsdienstig ideaal, van verlangen naar hooger gemeenschapsorde, van dorst naar edeler leven.

Ook weten wij door dien geest der waarheid dat er een oordeel ten goede en ten kwade is; dat die waarheid zelve een oordeel is dat over onze wereld en ons leven gaat, alweer niet in den uiterlijken, maar in den innerlijken, eeuwigen zin. Want het heilige is er, waaraan wij beantwoorden moeten en waaraan wij rekenschap hebben te geven; er is eene altijddurende vraag wat wij maken van onszelve en van onze wereld; waren wij trouw aan

88

Sluiten