Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

digen u dat elk menschelijk schepsel noodzakelijk voor zijn heil onder den Paus van Rome moet staan." En waar nu de geschiedenis deze pauselijke aanmatiging heeft teruggewezen of waar ook de Roomsche diplomatie verstandig genoeg is om met de veranderde omstandigheden rekening te houden, daar leeft toch de leer van de kerkelijke overmacht over de burgerlijke onveranderd voort bijv. in de beruchte encycliek en syllabus van 1864 van Pius IX, waar het eene waanzinnigheid wordt genoemd te beweren „dat vrijheid van geweten en vrijheid van eerediensten een recht is, hetwelk eiken mensch toekomt, en hetwelk tot wet verheven en in eiken goed geordenden staat door de wet moet worden gehandhaafd"— of waar als dwaalleer wordt afgewezen de stelling:

„dat de maatschappij zich daar in haar besten toestand bevindt, waar niet erkend wordt dat het de taak der regeering is de overtreders van den katholieken godsdienst, volgens gemaakte bepalingen, te bestraffen, tenzij in zooverre zulks voor de openbare rust noodzakelijk wordt."

Waarlijk, het is begrijpelijk genoeg dat wij zulk eene Roomsche staatsleer afwijzen en bestrijden in beginsel, omdat wij, die met Rome willen dat het Godsrijk zal heerschen in staat en maatschappij, dat Godsrijk niet zullen vereenzelvigen met al de betrekkelijkheden, dwalingen en ongerechtigheden van de Roomsche kerk en niet zullen prijsgeven onze staatkundige en maatschappelijke, ze-

117

Sluiten