is toegevoegd aan uw favorieten.

Reizen van Jan Huyghen van Linschoten naar het Noorden (1594-1595)

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

5

daer dit om, een ghewisse vaert nae Chatay *) ende Chynen is, daerse verhalen van eenighe Indyanen die by Noorden om ghecomen Z1jnde, door onweder op de Custens van Noorweghen vervielen, en aldaer haer schepen stranden, zijnde een ghewisse sake, dat sy tot m dese Zee niet dan door Vaygats ghecomen mochten zijn. Met dit selve stemt het ghene ons int besoecken wedervaren is: als voornamelick, de ghedaente des Zees binnen Vaygats, by de welcke het •n alle teeckens blijct, dat sy niet een cleynen inham, maer een deele des Oceaens, (die den aerdtbodem omringhelt) is: en derhalven oock haren doorganck tot in de Zee van Chynen hebben moet. Hoe comt dan (mocht yemandt segghen) dat dese doorganck soo swaer om v'nden is ? Seker, daer en derf hem niemant in verwonderen: Want niet alleen de verre vaerten, maer meest alle groote entreprinsen van dier aerdt zijn, dat sy altijdts in haer begin yet duysters enghevaerlicx hebben, dat niet dan metter tijdt uyt te slijten en te verdrijven is: Derhalven ooc alle consten en wetenschappen, niet dan met lanckheyt van tijden tot hare volcomenheyt gheraken. Soo w'llen wy hier in onse Noordtsche vaert, met alle andere voor ons §hedane vaerten verghelijcken,ghelijckdat oock by exempel blijcken sal. De Tyriens die haer eerst des Schipvaerts onderwonden, d'Engte van Gades gevonden hebbende, was int eerste niemant onder haer die den Oceaan bestoken dorste, tot dat de vreese (door hen dickftiael te sien) verworpen zijnde, sy niet alleen op Vranckrijck, En§helandt, en dese gantsche Duytsche Custen handelden, maer oock -^ffrijcken eerst om-varende, de Canarische Eylanden op deden, en (nae ghetuyghenisse des Schrifts) de Schepen Salamons haer verfden. Alsoo seer licht maeckte d'ervarenheyt, het ghene te vooren s°o swaer en vreesselick scheen te wesen. Met den Portugeesers ist n'et anders gheweest: Want de groote Zeevaert die sy op Indyen J°t op den dach van huyden pleghen, is te met by enckel weynichs-

ens daer toe ghebracht. Ymmers in 't begin, soo sy allengskens de ^l,sten van Affrijcken ontdeckten, en nu tot den hoeck Cabo de

°jador ghenaemt, ghecomen waren, soo scheen het haer gantsch °Ilnioghelick den selven te passeren: Dese nae veel vergheefsche

^'s,°ria naturalis, Lib. II, Cap. 67). Jan Huyghen zal zijn licht ook wel hebben ontstoken bij k°Pez de Gomara „Historia general de las Indias con todo el descubrimiento y cosas notav de acaed'rï° desde que se garnaron ata el anode 1551 con Ia conquista deMexico

del6 'a ^ueva Espana", Caragoca 1553, fol. VII, alwaar: La tambien dizen como em tiempo

emperador Federico Barbarroxo aportaron a Lubec ciertos indios en vna canoa. sub ^na,ay 's hetzelfde als China en meer bepaald: Noord-China. Vgl. Hobson Jobson

iCathay". De Russen noemen China: Kitaj.