is toegevoegd aan uw favorieten.

In het rijk van zon en sterren

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

NOVAE EN SUPERNOVAE

worden ontwikkeld, die gewis een merkbare opvlamming van de normale sterrehelderheid tot gevolg moest hebben.

Er is echter één bezwaar tegen deze zienswijze, en dat is, dat novae in werkelijkheid veel te talrijk zijn om ze op deze wijze te kunnen verklaren. Sterrebotsingen, ofschoon dan missrhien al niet uitgesloten, zijn uiterst zeldzaam, zooals zich zonder veel moeite laat inzien.

Laat ons eens een model-op-schaal maken van de ruimte, Zooals deze met sterren is gevuld. We willen daarbij alle afmetingen een billioen maal verkleinen, zoodat sterren dan als speldeknoppen worden voorgesteld. Plaatsen we nu ster A bijvoorbeeld eens in Groningen, dan moet ster B op een 100 km afstand worden neergezet; in Utrecht bijvoorbeeld. Ster C komt vervolgens in Maastricht, en dan is er in heel ons vaderlandje eigenlijk geen plaats meer voor nog een 4e ster. We zullen de grens over moeten, en komen dan bijv. terecht in Bremen, of Münster; en naar het Zuiden toe in Brussel, of Brugge of zoo.

Erg dicht gezaaid kan men de sterren dus niet noemen. Maar we zijn nog niet heelemaal klaar, want al onze miniatuursterretjes moeten nu nog gaan bewegen. Ook dat blijkt niet zoo’n vaart te loopen. Wanneer we onze speldeknoppen in Groningen, in Utrecht, in Maastricht, enz. verplaatsen over afstanden van één meter in een heel jaar, dan is ons model ook voor wat de sterresnelheden aangaat volkomen op schaal. Het zal dus wel geen verdere toelichting behoeven, dat er in een zóó dun bezaaide sterrenruimte van botsingen in het algemeen geen sprake kan zijn. Men kan berekenen, dat er onder de ongeveer 100 milliard sterren van ons sterrenstelsel een botsing zoo eens in de miïïioen jaar zou moeten plaatsgrijpen, zoodat er dus ook millioen jaren zouden moeten verloopen tusschen het verschijnen van twee novae!

Het aantal novae dat werkelijk opvlamt, is echter veel aanzienlijker. Men heeft nagegaan, dat het eenige tientallen per jaar bedraagt! Dit lijkt niet in overeenstemming met hun