Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

»Zoo werd het laatste der vijandige vreemde volken voor goed uit Java verdreven".

Terwijl zoo de Oost-Indische Compagnie meer nog door staatkunde dan door wapengeweld haren invloed op Java bevestigde, werden aan hare macht in het Westelijk gedeelte harer bezittingen geduchte slagen toegebracht. De Engelschen traden meer en meer op den voorgrond en wisten de Hollanders »op vele plaatsen geheel te verdringen en op vele andere te overvleugelen". Zoo te Tapanoelie en Natal ter Westkust van Sumatra, waar zij kantoren stichtten en ons voor een groot deel van den handel met de inlanders uitsloten. Zelfs namen zij Natal in bezit, dat tot ons gebied werd gerekend. Harer onmacht bewust, berustte de Hooge Regeering in deze vijandelijke daad en trok zelfs de overige factorijen ter Westkust in, met uitzondering van die te Padang.

Erger nog was het om de West van Indië. Onlusten met den Pacha van Bassora nabij de Perzische golf, die zich aan allerlei knevelarijen schuldig maakte, hadden den resident, Baron Von Kniphausen •— al had hij den Pacha in 1754 tot schadeloosstelling weten te dwingen — doen besluiten de loge aldaar te doen ontruimen en naar het eiland Kareek over te brengen, waardoor hij den handel op Bassora en Aboeshir kon beheerschen. Toen dit eilandje aan de Compagnie was afgestaan en er een fort was gebouwd, verplaatste een groot deel van den handel in de Perzische golf zich derwaarts.

In Voor-Indië gingen de zaken hard achteruit, zoowel op de kust van Malabar en die van Koromandel als in Bengalen. In den oorlog tusschen de Engelschen en de Franschen, die omtrent het midden der achttiende eeuw, bij de vernietiging van het rijk des Grooten Mogols in Voor-Indië, naar de opperheerschappij in die gewesten dongen, nam de Oost-Indische Compagnie zoolang mogelijk de onzijdigheid in acht, en verzuimde daardoor menige gunstige gelegenheid om haar gezag langs de kusten van Koromandel en Malabar uit te breiden.

Toch zou het eindelijk tot een uitbarsting tusschen de Hol-

Sluiten