Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Groote Geldkas volgde dat in de Bank-Courant en de Bank van Leening te Batavia, »instellingen, waarbij vooral de belangen van den minderen man en kleine kapitalen betrokken waren".

Niet onnatuurlijk dat daardoor de ontevredenheid der burgerij te Batavia in niet geringe mate werd opgewekt. En Alting ? Hij liet de zaken gaan, zooals zij gingen, al trachtende voor zich en zijne gunstelingen zooveel mogelijk van de omstandigheden partij te trekken. Twee hooge administrateurs, onder wier beheer mede de grofste verduisteringen hadden plaats gehad, werden tot de voordeeligste betrekkingen bevorderd; de een werd Resident aan het hof des Keizers van Solo, de ander een schoonzoon van den Landvoogd, Gecommitteerde voor de zaken van den Inlander.

Geen wonder dat, zooals wij zeiden, de geldmiddelen der Compagnie op schrikbarende wijze achteruitgegaan waren. Door de buitensporig groote jaarlijksche uitdeelingen, die allerminst gelijken tred hielden met de behaalde winsten; de mindere voordeelen door den handel afgeworpen en de grootere kosten van het beheer der bezittingen, wrange vrucht van de verkeerde of oneerlijke administratie in Indië; de weelderige huishouding van het Bestuur der Compagnie in Nederland, niet het minst door de ontzaglijke verliezen, welke de oorlog met Engeland had veroorzaakt, was het crediet der Compagnie zóó geschokt , dat vele schuldeischers de teruggave der door hen voorgeschoten sommen begonnen te vorderen. Der Compagnie, hiertoe niet bij machte, werd door de Staten van Holland voor den tijd van één jaar vrijstelling van deze aflossing verleend. Dit hielp haar echter niet uit den nood. In Mei 1781 zagen Bewindhebbers zich genoodzaakt aan die Staten f 1,200,000 ter leen te vragen om in de gewone en buitengewone uitgaven te voorzien. De geldnood nam echter desniettegenstaande zoozeer toe, dat op het laatst van 1789 de schuldenlast tot 74 mil-

lioen was gestegen.

De Algemeene Staten, die telkens om hulp werden aangezocht en de vele der Compagnie geleende millioenen >als in

Sluiten