Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

arbeid", die in Engeland en Frankrijk reeds lang gesteld werd en geheel en al van feministischen oorsprong is, vond levendigen weerklank. ') Toen daarop twee jaar later hetzelfde vraagstuk op de agenda stond, bleek het gansche gemis aan inzicht der vergadering uit het feit, dat zij in de eerste plaats voorstelde, den toestand der arbeidsters te verbeteren door het uitoefenen van moreelen invloed op de fabrikanten en door de vrouwen zich te doen verbinden, alleen in zulke winkels te koopen waar de arbeidsters een goed loon verdienen. Een vooruitgang bleek nochtans reeds toen aanwezig: eenige weinige vrouwen, onder leiding van mevrouw Guillaume-Schack, bepleitten in plaats daarvan de stichting van arbeidsters- en vakvereenigingen. 2) Mevrouw Guillaume-Schack was de eerste verklaarde socialiste in de burgerlijke vrouwenbeweging. Toen zij haar opvattingen niet kon doen winnen en aan de burgerlijke vrouwenbeweging den rug toekeerde, scheen het alsof daarmee de belangstelling in het arbeidstersvraagstuk weer uitgeput was. In stilte echter werkte zij voort, voornamelijk in de talrijke nieuw ontstane vereenigingen, waaronder de vereeniging „Frauenwohl" in Berlijn zich allengs onder leiding van Minna Cauer en onder den invloed van Jeanette Schwerin tot de radicaalste ontwikkelde. Van haar ging de agitatie uit voor het aanstellen van inspectrices van den arbeid, zij trachtte met alle geestkracht de vrouwenbeweging van den weg der weldadigheid op dien van den socialen bijstand te leiden. Voor deze geheele strooming ontstond in 1894 een orgaan in de door mij en Minna Cauer gestichte „Frauenbewegung".

Hoezeer het echter nog verkennersdiensten waren die hier verricht werden, hoe sterk de angst voor het socialisme de burgerlijke vrouwenbeweging nog in het bloed zat, zoodat zelfs het kalm verstand er door onderdrukt werd, dat bewijst de in hetzelfde jaar plaats vindende stichting van den bond der duitsche vrouwenvereenigingen. 3) Zijn ontstaan dankte hij aan de opwekking van eenige vrouwen, die bij gelegenheid van het internationaal vrouwencongres te Chicago in 1893 den amerikaanschen nationalen vrouwenbond hadden leeren kennen. Zijn doel was niet in de eerste plaats propagandistisch, maar vereenigend, hij wilde de vrouwenvereenigingen van alle richtingen samenvatten en „den invloed van alle vrouwen naar die algemeene arbeidsvelden"

1) T. a. p., blz. 55.

2) T. a. p., blz. 61 en vlgg.

3) Zie voor de geschiedenis van den Bond het Centralblatt des Bundes deutscher Frauenvereine, gesticht door Jeanette Schwerin, uitgegeven door Marie Stritt, 3 jaargangen, en Marie Stritt und Ika Freudenberg, Der Bund deutscher Frauenvereine, Frankenberg 1900.

Sluiten