Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

niet in verzoeking te komen, is nog iets anders dan bidden niet te zondigen. Bidden niet in verzoeking te komen, is bidden, dat wij niet zullen komen te staan buiten de grens, die de zonde in ecne bepaalde periode van hare ont wikkeling heeft bereikt.

In ieder volk is een „zede". Zede is de publieke consciëntie. Deze publieke consciëntie wijst de grens aan. waartoe de openbaring der zonde onder de menschen is gekomen.

Buiten deze grens behoeft geen mensch te treden. Voor den zondaar is het mogelijk, zooals ook de reformatoren leerden, de justitia civilis te betrachten. Treedt een mensch buiten de enceinte der publieke zedelijkheid. dan neemt zijn zonde eensklaps van een collectief een meer individueel karakter aan. Zijn zonde krijgt nu een veel meer persoonlijk karakter. De schuld der zonde wordt nu oneindig veel grooter.

Dat dit met ons niet gebeuren zal, vragen wij, als wij bidden: Leid ons niet in verzoeking.

Op deze wijze wordt het begrijpelijk, dat een veel lichtere zonde een veel zwaarder schuldbesef kan wekken. Hoogmoed is ongetwijfeld veel grooter misdrijf dan diefstal. Argwaan erger dan geslachtsgemeenschap buiten huwelijk. Toch wekken de eerstgenoemde een minder acuut schuldgevoel dan de laatste. De oorzaak is hierin gelegen, dat de eerste overtredingen een veel meer collectief, de laatste een veel meer individueel karakter dragen. De diepste zonden komen voort uit den diepst en levensgrond. en zijn daarom minder persoonlijk van aard dan die overtredingen, die in een verbreking van eenig uitwendig verband, dat ons droeg en omsloot, gelegen zijn ').

') Geheel Christus' leer der zonde wordt door deze onuitgesproken onderscheiding van eollectief en individueel kwaad gedragen. Pharizcers en hoeren en tollenaars hebben beiden bekeering van noode. Maar de laatsten anders dan de eersten. De laatsten zijn over de grens van het zedelijke, zooals het in Christus' dagen onder het .Toodsche volk gevonden werd, henen geschreden, de eersten niet. De oudste zoon blijft

Sluiten