Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

wraak. Beide verhalen leeren als het hoogste de vernietiging van de begeerten en huldigen een wonderlijk loonsysteem. Het is toch volstrekt niet toevallig dat Kunala zijne oogen terugontvangt. Evenmin is het zonder reden dat de geschiedenis van Leeflang gelukkig afloopt, doordat hij de erfenis van zijnen vader en bovendien de hand van de dochter van den koning, dien hij in het leven gespaard had, ontvangt.

Dit is trouwens geheel naar de Boeddistische leer dat, naar de wet van het karma, alle daden hunne vergelding, loon of straf, in zich besluiten. „Wie met onreine gedachten spreekt of handelt, hem volgt het lijden na. evenals het rad den voet van het trekdier. Wie met reine gedachten spreekt of handelt, dien volgt blijdschap na, evenals de schaduw, die niet van hem wijkt'").

„Wanneer een landman een vruchtbaar veld zag en geen zaad daarop strooide, zou hij niet naar vrucht zoeken. Alzoo zou ook ik, die begeerig ben naar het loon van goede werken, niet naar het loon van goede werken zoeken, wanneer ik een heerlijk veld om te werken zag en het goede niet deed" 2). Alles is dus ondergeschikt aan eigen welzijn, aan de verlossing, aan het dooden van den wil om te leven. Terecht zegt Bertholet ®): „Es hiilt wahrlich oft schwer, zu sagen, wo im Buddhismus die Grenze zwischen Quiëtismus und Egoismus lauft. Ueberdies hat es mit der Autonomie einer Moral seine eigene Bewandtnis, wenn sie unter der Hegemonie eines Intellektes steht, dein alle Weltwirklichkeit nur als „Schaumblase" erscheint. Ist Selbstverleugnung noch Selbstverleugnung, wenn ich auf Güter verzichte, weil ich deren illusorischen Wert erkannt habe?"

Het gevoelen van von Hartmann wordt dus door een

') Dhammapada, I, 2. Oldenberg, Buddha, S. 333.

') Cariga Pifcaka I, 2. Oldenberg, Buddha, S. 333.

Buddhismus UUU lllliö ItiLl i UIil, O. *io. cf xieUGialili, Buddhiot.

Anthologie, S. 190 — 193.

Sluiten