Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

hebben. De Chineezen vooral, omdat zij door afkomst, aanleg en eigenschappen eene categorie der bevolking vormen, die eer dan eenige andere voor gelijkstelling met Europeanen in aanmerking komt. Zij is in staat, haar belang in te zien, onze handelingen te beoordeelen en... haar streven te vervolgen, ten koste van de grootste opofferingen. Zij wil een plaats in de zon, omdat deze onmisbaar is voor haren groei. Zij heeft daar recht op en wij, van onzen kant, kunnen er slechts bij gebaat zijn, dat zij zich ontwikkele. Dat heeft de geschiedenis der traktaat-havens, hoe jong ook, reeds duidelijk aangetoond. Hongkong en Singapore dikken de hier verkregen uitkomsten nog slechts aan.

Ongetwijfeld geeft de opinie der Chineezen, zooals zij zich uit in de vele te Shanghai verschijnende Chineesche kranten en vlugschriften, niet altijd het beeld van een vrede-ademende gezindheid. Van haat jegens de Europeanen getuigt menig hoofdartikel, menig pamflet, terwijl de schoolboeken voor de Chineesche jeugd er zorg voordragen, dat de vernederingen, door China van het Westen ondervonden, niet worden vergeven en vergeten. Maar men overschatte de waarde van deze publicaties niet. Waar zij bestemd zijn om de Chineesche jeugd te doordringen van veel ergerlijks in het optreden van China's vijanden, kunnen wij moeilijk beweren, dat zij ongerijmd of ongepast zijn, maar een blij venden indruk op het Chineesche gemoed zullen zij niet laten, indien de Westerlingen erkennen, dat het oude standpunt tegenover China voor een rechtvaardiger moet worden prijsgegeven.

Sluiten