Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

van Regeringen, ilie geen anderen steun kenden dan liet zwaard, of hot guichelspel van eene ver va lachte en dan nog wispelturige volkskeuze. Beginselen van Staats- en Volkenregt werden schaamteloos ontkend of verloochend en niet den voet getreden, bezworen Grondwetten zoowel als Tractaten aan flarden gescheurd, en de misdadigers waren niet enkel weerbarstige of eerzuchtige onderdanen, maar meer dan eens de Hoofden van het Bewind, de Vorsten en Ministers zelve. Uit al die schokken en omwentelingen, uit feiten jaren lang door een ongehoord geluk bekroond en door eene onnadenkende menigte niet zelden als voldongen en onherroepelijk toegejuicht, of wel door veile Publicisten als de wil der \ oorzienigheid (providentieel) voorgespiegeld, is onder den heilloozen invloed der theorie Majt boven Reyt allengs in de openbare meening, gelijk in de internationale betrekkingen, eene onzekerheid ontstaan, die bij het hier of daar opkomend geschil tusschen Mogendheden van ongelijke magt, allerschadelijkst teruggewerkt, en allereerst de in Europa nog overgebleven Vrijstaten gezamentlijk treft.

Toch hebben de ouderen van jaren met mij in 1815, zoowel als in 18/0 het schouwspel der tot twee malen verpletterde Napoleontische heerschappij beleefd, en het in 1810 smadelijk van de wereldkaart geschrapt Nederland bij Frankrijk ingelijfd, kot t daarna zelfstandig en verjongd zien herrijzen. De Geweldenaai, die uit het hoofdkwartier van Moskou al zijne wingewesten beheerschte, en die Paus Pius VII, van Rome en van allen wereldlijken glans beroofd ten trots, in 1811 te Parijs eene kerkvergadering uit 104 Bisschoppen zamengesteld en door een Kardinaal voorgezeten, met de meest onderdanige gedweeheid had zien vergaderen, was door de verbijstering van een onbegiensden overmoed, van het toppunt van een ongehoord gezag ter neer geploft. Een Pruissisch Gezant en Publicist moge in de dagen van Frederik den Groote ietwat luchthartig schertsend hebben beweerd, dat van het Godsbestuur op aarde in het stuiten der ongeregtigheden van Veroveraars en Dwingelanden soms al zeer weinig te bespeuren is, dezelfde Diplomaat, Baron v. Bielfeld, die de regels had geschreven, „La Providence ne se mêle pas,

Sluiten