Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

looze avonturiers deden den oorlog langen tijd een wreedaardig karakter behouden.

Dra verhief zich de Katholieke Kerk, met het pauselijk gezag en een afzonderlijk recht, canoniek recht genoemd.

Strevende naar uitbreiding van gezag, gesteund door de Vorsten, werd de leer des vredes bij de nog heidensche volken door het zwaard ingevoerd en werd bekeering tot het Christendom eene hoofdvoorwaarde tot den vrede. Rechtsgelijkheid kende de kerk alleen toe aan de geloovigen. De Pausen, wier tusschenkomst door de Vorsten ook in hunne wereldlijke oneenigheden veelmaals werd ingeroepen, traden in de volkenrechtelijke geschillen dikwerf op als opperste scheidsrechter. Bij menig geschil werd de uitbarsting tot oorlog door hun invloed voorkomen ')•

Over den ongehoorzame werd de geestelijke banvloek uitgesproken, welke zelfs alle wereldlijke banden verbrak. Toen die macht werd misbruikt, stoorden vele Vorsten zich niet meer aan het gezag der Pausen in wereldlijke zaken (Heilige L ode wijk en Philips de Schoone). Werd de banvloek getrotseerd, dan faalde dikwerf de macht om der Pausen uitspraak kracht bij te zetten.

De vermenging van geestelijk met wereldlijk gezag vei-beterde dien toestand geenszins.

(Ban van Paus Martinus V (1423—1431) tegen den Bisschop en het Bisdom Utrecht.)

Buitengewoon gewichtig was de scheidsrechterlijke uitspraak, welke Paus Alexander VI Borgia, in 1493, na de ontdekking van Amerika door Columbus, heeft gedaan. Het gold de verdeeling van de wereldheerschappij tusschen Spanje en Portugal. In dat moeilijk geschil en met het oog op de aanspraken, die beide Monarchen konden doen gelden, kwam het tot een soort Salomo's recht. Op de zeer primitieve kaart,

1) Nog in 1885 is de Paus, op initiatief van Prins von Bismarck, als scheidsrechter opgetreden in het geschil tusschen Spanje en Duitschland over de Carolinen.

Sluiten