Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

hunne nering of ambacht, door aanschaffing van hunne benoodigdheden of het hun verstrekken van voorschotten of crediet" <art. 2, 1® lid).

„De coöperatieve vereeniging wordt geregeld door de overeenkomsten der partijen, door de bepalingen dezer wet, door het burgerlijk recht, en, wanneer zij zich eene handelsonderneming ten doel stelt, ook door de bijzondere wetten van koophandel" (art. 1).

Om de sociale beteekenis der coöperatieve vereenigingen te verklaren, meenen wij niet beter te kunnen doen, dan hier een en ander over te nemen uit de inleiding van een werkje door Mr. •Goeman Bobgesius (bladz. IV env.) aan deze wet gewyd ')• Wij lezen daar o. m.: „ De coöperatieve vereenigingen zijn één van de middelen, welke door de mingegoeden worden aangegrepen tot verbetering hunner maatschappelijke positie. Door die vereenigingen trachten zij de bezwaren op te heffen, althans te verminderen, die voor hen ontstaan uit het gemis van kapitaal; de voordeelen, aan de uitoefening van een bedrijf in 't groot verbonden, deelachtig te worden; den verbruiker in meer onmiddellijke aanraking te brengen met den voortbrenger; het persoonlijke crediet tot zijn recht te doen komen; ook voor den werkman de vorming van kapitaal mogelijk te maken. Door samenvoeging van kleine krachten, zedelijke en intellectueele, zoowel als stoffelijke, trachten zij voor de kleinindustrie dezelfde voordeelen te verwerven, die de meer bevoorrechten in de maatschappij, ook zonder vereeniging, deelachtig worden door de macht van hun geld. Tot bereiking van dat doel organiseeren de belanghebbenden uit de lagere klassen vereenigingen, die door uitoefening van een bedrijf voor gemeenschappelijke rekening Inzonderheid de bevordering van de stoffelijke belangen der leden beoogen....

In de coöperatie wordt tevens een leerschool gezien, waar het ■eigenbelang wordt gelouterd, het besef van eigenwaarde versterkt, de spaarzaamheid bevorderd en de kennis — ook van het vak — aangekweekt. Terecht is eens opgemerkt, dat het coöperatieve vereenigingsleven strekt om de lagere standen te voorzien van alle wapenen, die zij noodig hebben om met goed gevolg mee te strijden op het veld der vrye concurrentie, n. 1. met de wapenen van kennis,

1) De Coöperatiewet en hare toepassing door Mr. H. Goeman Borgesius, 's-Gravenhage. D. A. Thieme, 1877.

Sluiten