Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

n.1. het Hooggerechtshof. Zoo heeft hij het recht van dispensatie, dat van benoeming, bevordering en ontslag van ambtenaren en militairen, enz. Doch welke rechten hij ook uitoefent, altijd is hij aan het Regeerings-reglement gebonden.

In vele opzichten kan de Gouverneur-Generaal onafhankelijk handelen. Het advies van den Raad van Indië behoeft hij niet te volgen: „De Gouverneur-Generaal beslist alleen, en geeft van zijn besluit kennis aan den Raad" 1). Voor enkele gevallen is echter de medewerking van dien Raad, gelijk wij straks zullen zien, voorgeschreven. Kan hij zich met diens zienwijze niet vereenigen, dan heeft hij zelfs de bevoegdheid, onder nadere goedkeuring des Konings, „de door hem goedgekeurde maatregelen op eigen gezag en verantwoordelijkheid te nemen, wanneer hij oordeelt, dat langer verwijl de veiligheid of de rust van Nederlandsch-Indië of andere gewichtige algemeene belangen zou in gevaar brengen" 2). In tijden van krijgsgevaar of bij het uitbreken van eenen opstand kan hij een schier dictatoriaal gezag uitoefenen 3).

De Gouverneur-Generaal vereenigt in zich, krachtens het Reglement op het beleid der regeering, het recht van wetgeving en het uitvoerend gezag. Het eerstgenoemde recht oefent hij met medewerking van den Raad van Indië uit. In Nederlandsch-Indië gelden behalve de wetten, welke door de Wetgevende macht ten behoeve van Nederlandsch-Indië tot stand gebracht worden, en dus verbindende kracht voor Indië hebben, Koninklijke besluiten en koloniale ordonnantiën, door den Gouverneur-Generaal in gemeen overleg met den Raad van Indië vastgesteld.

Dat de Indische regeering zich op het terrein van den algemeenen wetgever niet bewegen, noch in de rechten van den Koning treden mag, ligt in den aard der zaak. Daarom mogen koloniale ordonnantiën geen onderwerpen behandelen, welker regeling krachtens de Grondwet bij de wet geschieden moet, of die de Koning zich voorbehouden heeft. Maar ook hierin wordt aan de Indische regeering eene zekere mate van vrijheid gelaten; in dringende gevallen toch kan zij bij ordonnantie de bovengenoemde onderwerpen regelen, en zelfs heeft de Gouverneur-Generaal de bevoegdheid dit op eigen verantwoordelijkheid te doen, indien de Raad van Indië

1) Reg.-regl. art. 28, 3® lid.

2) Art. 30, 2e lid ibid.

3) Artt. 23 en 43 ibid.

Sluiten