Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Evenzeer echter als bij de perforatieperitonitis de zenuwwerking van de grootste beteekenis is, is dit ook het geval bij de andere vormen van buikvliesontsteking. Waarom zouden we hier reflectoire invloeden willen buitensluiten, wanneer we ze bij de perforatieperitonitis aannemen? Ik vestigde hierop reeds vroeger de aandacht De verschijnselen, die wijzen op een prikkeling der peritoneaalzenuwen, ontwikkelen zich ook hier, intoxicatie alleen is ook hier niet voldoende ter verklaring van het ziektebeeld. (De echte „septische" peritonitis blijft natuurlijk buiten bespreking).

Hoe groot het aandeel is, dat elk van deze factoren afzonderlijk in het ongunstige verloop heeft, is natuurlijk moeilijk uit te maken. Dit zal ook wel voor de verschillende gevallen verschillend zijn ; nu eens zal zenuwwerking misschien de hoofdfactor zijn, terwijl in een ander geval de algemeene intoxicatie meer op den voorgrond treedt Mogelijk is het dat bij nerveuse individuen zenuwwerking een grootere rol speelt dan hij krachtige, robuste personen. Maar zeer waarschijnlijk is in ieder geval bij de verschillende vormen van peritonitis de beteekenis der reflexwerking, de onderlinge verhouding tusschen dezen factor en de intoxicatie niet dezelfde. Ook bij eenzelfden vorm van peritonitis zullen de onderscheiden gevallen groote verschillen kunnen aanbieden. Een vast schema is niet op te stellen. „Die Natur schematisirt nie, sie schafft überali Varietaten und Uebergange ..heeft Erb ergens gezegd. Dit geldt zeer zeker ook voor de peritonitis. Werkzaam zijn echter beide momenten zeker wel in bijna alle gevallen.

De kikvorsch van G o 11 z en het konijn van W e g n e r

Sluiten